PALUBA
June 16, 2019, 03:41:58 am *
Welcome, Guest. Please login or register.
Did you miss your activation email?

Login with username, password and session length
News: Za sve probleme prilikom registracije obratite se mailom na flushroyal75@gmail.com ili miodrag.radojkovic@paluba.info
 
   Home   Help Search Calendar Login Register  
Del.icio.us Digg FURL FaceBook Stumble Upon Reddit SlashDot

Pages: [1]   Go Down
  Print  
Author Topic: Ruma (Castellum Arpatarro)  (Read 315 times)
 
0 Members and 1 Guest are viewing this topic.
Dreadnought
Global Moderator
kapetan bojnog broda
*
Offline Offline

Posts: 24 580



« on: March 09, 2019, 04:15:42 pm »



Ruma (Castellum Arpatarro, 1498)


Kada su Mađari došli u Panonsku niziju, područje Rume se našlo u graničnoj zoni, gde su se ukrštali interesi Mađara, Vizantijaca, Bugara. Krajem IX veka kroz Srem prolaze krstaši u svom trećem pohodu na Bliski istok.

Za vreme Ugarske feudalne države na širem području današnje Rume nalazila se tvrđava po imenu Arpataro ili Arpatarlo (Castellum Arpatarro, 1498), koja je često menjala gospodare i o kojoj se malo zna.

Ova tvrđava bila je svojina porodice Maroti, a godine 1496. pripada porodici Gere de Vingart, a 1519. Jakšiću de Nagylak. Arheološko istraživanje srednjovekovne nekropole kod Vrcalove vodenice u južnom rumskom ataru pokazalo je kontinuitet života stanovnika od X do XV veka. Ovo stanovništvo po mišljenju savremene nauke, ostalo je svo vreme slovensko, bez obzira što su vile i utvrđenja pripadale Mađarima ili Vizantijcima.

Nekropola na Vrcalovoj vodenici trajala je u doba vizantijske uprave, zatim u doba vizantijsko-ugarskih borbi za prevlast u Sremu, u vreme opadanja srednjevekovne ugarske države, i u doba poslednjih srpskih despota u Sremu. Naselje kojem je pripadalo prostrano groblje konstatovano je u bližoj okolini, na rumskoj petlji Žirovac. Nađena je i žitnica-trama, česti objekat kasnosrednjovekovnih naselja. U njoj je nađena veća količina keramike, lonaca, rađenih na vitlu, crepulja sa poklopcem.


Theatre de la Guerre dans le Royaume de Servie en Originale



Današnja istraživanja teško lociraju trajanje i prostor naselja. Najverovatnije je to deo srednjovekovnog Arpatarla ili malog sela koje je istovremeno živelo uz njega.

Na toj teritoriji početkom ovog veka J. Böendorfer je locirao naselje Arpatardo (Strnište), koje se u sačuvanim dokumentima prvi put pominje 1323. a poslednji put 1530., i to kao grad, posed ili kaštel.

Udaljenost srednjovekovnih nekropola, od naselja je bila 1 kilometar, pa bi se lokalitet na petlji Žirovac mogao povezati sa nakropolom na Vrcalovoj vodenici. Na Vrcalovoj vodenici je otkriveno ukupno 236 grobova. Skeletni grobovi su orijentisani po hrišćanskom običaju istok-zapad, sa glavom na zapadu, a nalaženi su pojedinačno ili grupno.

U nekim poveljama ima podataka da je Arpatar ili Arpatarlo 1323. godine pripadao Aldarovom sinu Mirku, a 1420. tvrđava je u posedu plemstva iz Morovića. Jedan dokument iz 1430. navodi nekog Grgura iz Arpataroa, a takođe i Ivana de „Arpataro” kao kraljevog čoveka „odnosno kmeta”.

Početkom 15. veka tvrđavu je posedovala porodica Jakšić, pa se zbog tvrđave sukobila sa drugim plemićima. Krajem 14. veka Turci dolaze u Srem, osvajaju krajeve između Dunava i Save. U doba tih ratnih pohoda zauvek je nestala tvrđava Arpatarlo bez traga.


* * *


Izvor: "Srednjevekovni gradovi u Sremu“, Milena Medić

Logged
Pages: [1]   Go Up
  Print  
 
Jump to:  

Powered by MySQL Powered by PHP Powered by SMF 1.1.19 | SMF © 2013, Simple Machines
Simple Audio Video Embedder

SMFAds for Free Forums
Valid XHTML 1.0! Valid CSS!
Page created in 0.014 seconds with 25 queries.