Terenska neborbena vojna vozila

[wulfy]

PETIT VÉHICULE PROTÉGÉ

Razvoj kompanije Overland

Bernard Kornel (Bernard Cournil) je između dva svjetska rata imao auto radionicu, a po početku rata je počeo da prepravlja automobile da idu na gas. Poslije drugog svjetskog rata je uzeo vojne terence (Willys MB i Ford GPW) koje je E.R.G.M. (Etablissement de Réserve Générale du Matériel Automobile) otpisao, te ih prepravljao u poljoprivredna vozila. Kako Hočkis (Hotchkiss) od 1946 god. ima licence za Vilis vozila tako počinje saradnju sa njima. Sastavljajući ta vozila i koristeći ih u ekstremnim uslovima primjetio je nekoliko slabosti. Mjenjač je bio nepuozdan, tako da je Kornel napravio nove zupčanike u svoj radionici, potom je ubacio pouzdaniji motor Ferguson, a kada je izmjenio te komponente odlučio je da izmjeni i šasiju… Te silne izmjene su zapravo značile sopstvenu konstrukciju vozila tako da je prvi terenski automobil predstavljen 1960 god. kada je ponio naziv Kornel traktor JA1 (Cournil Tracteur JA1), a da bi otklon bio potpun 1961 god. je dizajnirana i nova karoserija.

Kao mala kompanija brzo se prilogađavao zahtjevima tržišta, a ugrađeni motori su varilarali u zavisosti od zahtjeva, ugovora sa dobavljačem ili dostupnog motora na tržištu. Zbog svega toga 1970 god. kompanija je blizu bakrota, pa se 1977 god. licenca i mašine za proizvodnju predaju drugoj francuskoj kompaniji (Gévelot Extrusion), a licenca za Portugal (sa zabranom prodavanja na tržištu Francuske) je 1979 godine prodata kompaniji UMM (União Metalo-Mecânica). Ubrzo posao u Francuskoj preuzima kompanija SIMI, da bi sva parava na ovo vozilo (osim u Portugalu) 1982 god. otkupio Overland (Auverland) koji je osnovan par godina ranije. Overland prodaje pomenuti terenac praveći određene modifikacije (model A i A2), a on je osnova za dizajniranje novog modela kojem Overland daje oznaku A3. Pomenimo da je A3 tehnička osnova za brazilski terenac JPX Montez koji se proizvodio od 1992 do 2002 god., a između ostalih kupaca je i brazilaska vojska, te za model Avia A11 koji je 1994 god. ponuđen češkoj vojsci. Modeli A4 i A5 su zapravo oni o kojima se piše u ovom tekstu, a ponjeli su oznake PVP (Petit véhicule protégé). Što se proizvodnog programa tiče, treba pomenuti i francusku kompaniju SOVAM (SOciété des Véhicules André Morin) koja je šezdesetih godina prošlog vijeka pravila sportske automobile, a inače se bave proizvodnjom aerodromske opreme. Tokom 1980 god. u saradnji sa Andre Goldmanom (André Goldman) konstruišu vojni kamion kojem daju ime SOVAMAG (Société des Véhicules Automobiles Michel André Goldman). Proizvodnja ovog kamiona se 1992 god. seli u fabriku Overland (Auverland). Zbog porjekla vozila ne mjenjaju ime pa u proizvodnom programu osim pomenutih terenskih automobila imaju i kamione Sovamag TC10 i Sovamag TC25.

Reorganizacijom kompanije 2001 god. nastaje SNAA (Société nouvelle des automobiles Auverland), te tada prekidaju sa proizvodnjom vozila za civile i opredeljuju se za proizvodnju vozila za specijalizovane službe (policija, vojska, vatrogasci,…) i za takmičenja u terenskim vožnjama. SNAA 2005 god. preuzima kompaniju Penar (Panhard), a kako je to još uvjek cjenjeno ime 30. decembra 2005 god. mjenjaju ime u Penar Defense (Panhard Defence). Vratimo se malo unazad, Volvo grupa (Volvokoncernen) 2001 god. kupuje Reno industrijska vozila (Renault Véhicules Industriels) u okviru kojeg posluje Reno vojni kamioni (Renault Trucks Defense). Reno vojni kamioni (Renault Trucks Defense) 2006 god. kupuju kompaniju kompaniju ACMAT (Ateliers de Construction Mécanique de L'Atlantique), a 2012 god. kupuju kompaniju Penar Defense (Panhard Defence). Volvo grupa (Volvokoncernen) 2018 god. objedinjuje tri izvorne francuske kompanije koje se bave vojnim programom (Renault Trucks Defense, Panhard Defence i ACMAT) u jednu kompaniju Arkus (Arquus). Samo ime Arkus (Arguus) je nastalo kombinacijom dvije latinske riječi ,,oružje’’ (Arma) i ,,konj’’ (Equus).

Razvoj vojne verzije

Peugeot P4 je prestao da se proizvodi 1992 god. i većina modela pri kraju resursa, a predviđeno je da se zadnji otpiše 2016 god. Tu je i Panhard VBL koji je dosta skuplji, a koji je pokazao pravac u kojem se treba razvijati izviđačko vozilo. Na konkursu raspisanom 2001 god. za za malo zaštitno vozilo (petit véhicule protégé), skraćeno PVP prijavila su se dva vozila: Panhard AXVL i Auverland A4 AVL. U septembru 2004 odlučeno je da Auverland A4 AVL bolje vozilo i naručeno je 314 vozla koje treba isporučiti do 2007 god. Uglavnom do 2012 god. isporučeno je 1.183 ovih vozila francuskoj vojsci. Njemačka kompanija otkupljuje licencu za ovo vozilo te mu je oznaka Rheinmetall Gavial, ali te 2008 god. na konkursu za njemačku vojsku pobjeđuje ACS LAPV Enok. Čile je 2009 god. naručio 15 ovih vozila, Togo sledeće 2010 god. dobija šest vozila, Rumunija je 2012 god. naručila 15, a Senegal 2017 god. 13 ovih vozila.

Auverland A4 AVL ima karaseriju debljine od 6 do 10 mm, a na krovu se mogu montirati razna naouružanja, čak i ona kojim se može daljinski upravljati iz kabine. U vozilu dužine 4,28 m, širine 1,97 m i visine 2,14 m obično se smještaju tri člana posade. Uz nosivost od 1.130 kg (ukupna težina 5.000 kg) i motor koji razvija 145 KS maksimalna brzina je 120 km/h. Bez ikakvih priprema vozilo može da prođe kroz vodu duboku 1,4 m.
Auverland A5 AVXL ima povećani međuosovinski razmak na 3,4 m, pa je dužina vozila 4,98 m, širina 2,11 m, a visina 2,16. Veće dimenzije znače i veću nosivost od 2.230 kg (ukupna težina 7.000 kg), te uz motor koji razvija 167 KS ovo vozilo može da potegne do 110 km/h. Ova varijanta ima zadnja vrata i može da primi više vojnika.

Ono što je išlo u prilog ovog vozila je platforma koja počiva na vozilu koje vojska već ima, Peugeot P4. Iako je ovo vozilo razvio Overland modele koje izlaze iz fabrike zovu Penar. Da podsjetimo, Panhard AXVL je odbijeno vozilo, ali kako 2005 god. sva ova nabrojana vozila dobijaju oznaku Panhard tako i ovi prototipovi prelaze u vlasništvo SNAA (Société nouvelle des automobiles Auverland). Kada francuska vojska 2018 god. traži dodatnu količinu lakih oklopnih vozila, Arkus (Arquus), nova kompanija koji je vlasnik svih prava na proizvodnju ne pokreće proizvodnju PVP vozila već VBL-a prije svega jer se PVP pokazao manje pouzdanim.

[ Attachment: You are not allowed to view attachments ]

TECHNAMM MASSTECH T4 VLTP NP

Razvoj kompanije Tiknam

Tiknam (Technamm) je francuska kompanija osnovana 1987 god. u mjestu Lombesk (Lambesc), a bavi se preradom vozila za specijalizovane službe (vojska, policija, vatrogasci, spasilačke službe, …). Kao mala privatna kompanija vrlo brzo prilagođavaju vozila krajnjem korisniku, pa danas imaju širok dijapazon prerada. Kao mala privatna kompanija vrlo brzo prilagođavaju vozila krajnjem korisniku, pa danas imaju širok dijapazon prerada. Pojedine njihove prerade francuska vojska korsisti (Technamm Masstech SAVANA (Recamp), Technamm Masstech Forces Spéciales VPS2 / VOS - PAT i Technamm Masstech T4). Tiknam ima oko 60 zaposlenih.

Razvoj vojnog modela

Peugeot P4 je prestao da se proizvodi 1992 god. i predviđen je za otpis iz vojske do kraja 2016 god. Tu su laka oklopna vozila VBL (véhicule blindé léger) i malo zaštitno vozilo PVP (petit véhicule protégé) koje nude bolju zaštitu posada, ali, opet za pojedine misije je potrebno klasično logističko vozilo bez oklopa koje je samim tim lakše i ima bolju iskorišćenost. Tada vojska raspisuje konkurs za lakim višenamjenskim taktičkim vozilom bez zaštite (Véhicule Léger Tactiques Polyvalents Non Protégés), skraćeno VLTP NP, kojih treba u 4.200 primjeraka. Na konkurs za to vozilo pobjeđuje ACMAT VT4. Ipak, povlačenjem iz upotrebe Pežoa, a dok ne počne isporuka pobjednika konkursa francuska vojska se odlučila na prelazno rješenje, pa 2016 god. od kompanije Tiknam (Technamm) naručuju 500 primjeraka modela Mesteg T4  (Masstech T4). Prvi je isporučen francuskoj vojsci 2017 god. da bi kompletna isporuka traženih 500 vozila bila završena do novembra 2018 god. Tokom 2019 god. je naručeno još 290 primjeraka za misije u Africi, da bi za iste potrebe 2022 god. francuska vojska naručila još 128 primjeraka. Treba pomenuti da nisu svi kupljeni ostali u francuskoj vojsci, već da je od 2022 god. počela donacija vojsci Tunisa (biće im donirano 100 primjeraka). Dodatnih 18 primjeraka je naručeno 2023 god.

Tiknam Mesteg T4 (Technamm Masstech T4) je militarizovana Toyota Land Cruiser HZJ 76 kojoj je dodata vojna komunikacijska oprema, prerađenim motorom da može da radi i na loše afričko gorivo. U kabini ima prostora za četri vojnika sa svom potrebnom ličnom opremom. Za sva stakla postoje demontažne ćelične mreže (ako se vozilo koristi za razbijanje demonstracija ili neku sličnu priliku), a na prednjoj haubi se nalaze ploče koje služe u slučaju da se vozilo zaglavi u pijesku ili blatu. Naravno tu su sve vrste kuka i raznih priključaka za opremu po specifikaciji francuske vojke. Tu je posebni zaštičeni stepenik za ulaz u vozilo, kao i reflektori za osvetljavanje terena, standardna NATO kuka, nosač antene, krovni nosač, teresnke gume BF GOODRICH All-Terrain T/A, rezervni točak sa demontažnim nosačem, zaštičena rasvjetna tijela, kanister za gorivo od 20 litara, … Ovo vozilo dugačko 4,94 m, široko 1,77 m i visoko 2,18 m ima prilazni ugao od 43 stepena, a izlazni od 34 stepena, a može da se nagne do 41 stepena. Bez ikakvih priprema prolazi kroz vodu duboku 60 cm. Maksimalna dozvoljena težina ovog vozila je 3,5 t (nosivost oko 645 kg). Dizel motor iz 4.164 kubika izvlači 130 KS i 285 Nm. (opciono, sa drugačijim podešavanjem 200 KS i 420 Nm). Prosječna cijena ovakvog vozila je oko 70.000 eura.
Osim ove opisane verzije postoje i ,,varijacije na temu’’, verzije, a pošto je francuska vojska zadovoljna ovim vozilom naručili su i te dodatne verzije, pa tako 2018 god. naručuju 50 primjeraka Technamm Masstech SAVANA Recamp što je verzija kamioneta (pick-up), te 2023 god. naručuju 45 primjeraka Technamm Masstech T6 Special Forces VOS-APP što je produžena verzija kamioneta sa dodatnom osovinom (koncepcija prenosa 6x6).

[ Attachment: You are not allowed to view attachments ]

ARQUUS TRAPPER VT4

Razvoj komapanije ACMAT

Rene Legu (René Legueu) je 1954 u mjestu Mo (Meaux) otvorio Radionicu Legu Mo (Ateliers Legueu Meaux), skraćeno ALM, koja se bavi vojnim (i sličnim specijalizovanim civilnim) vozilima na točkovima kojima treba dodatna oklopna zaštita (blinda). Prva sopstvena konstrukcija je borbeno vozilo za podršku mornaričkim snagama ALM VCOM (Vehicle of de Combat d'Outre-Mer) sa dometom od 1.000 km. Tokom 1964 god. kompanija se seli u Sen Nazer (Saint-Nazaire) te se mjenja ime u Radionici za mehaničke konstrukcije na Atlantiku (Ateliers de Constructions Mécaniques de l'Atlantique), skraćeno ACMAT. Tokom 1967 god. lansiraju logističko vozilo ACMAT VLRA (Véhicule de Liaison de Reconnaissance) koje se još uvijek proizvodi, a za koje imaju 12 patentiranih rješenja. Ovaj kamion nosivosti 2,5 tone ima domet od 1.600 km sa jednim rezervoarom od 200 litara. Volvo grupa (Volvokoncernen) 2001 god. kupuje Reno industrijska vozila (Renault Véhicules Industriels) u okviru kojeg posluje Reno vojni kamioni (Renault Trucks Defense). Ovaj podatak je bitan jer Reno vojni kamioni (Renault Trucks Defense) 2006 god. kupuju kompaniju kompaniju ACMAT (Ateliers de Construction Mécanique de L'Atlantique). Sada su preko velike grupacije lakše dostupne nove tehnologije i proizvodni program matičnih i srodnih kompanija. Tako 2009 god. lansiraju oklopno vozilo ACMAT VLRA 2, a na osnovi kamioneta Nissan Navara urađena je sedma generacija vozila ACMAT AVTL (Aérotransportable Véhicule Tactique Léger), lakog taktičkog vozila koje može da se transportuje avionom, a koji je uglavnom našao primjenu u Avganistanu. ACMAT nestaje sa tržišta 2018 god. kada Volvo grupa (Volvokoncernen) objedinjuje tri izvorne francuske kompanije koje se bave vojnim programom (Renault Trucks Defense, Panhard Defence i ACMAT) u jednu kompaniju Arkus (Arquus). Samo ime Arkus (Arguus) je nastalo kombinacijom dvije latinske riječi ,,oružje’’ (Arma) i ,,konj’’ (Equus).

Razvoj vojne verzije

Lako terensko vozilo (Véhicule Léger Tout Terrain), skraćeno VLTT, u francuskoj vojsci je Peugeot P4 koji se od 1982 do 1992 god. proizveo u oko 13.500 primjeraka, a čiji resursi ističu 2016 god. Tu su i modeli sa oklopnom zaštitom kao što je lako oklopno vozilo (véhicule blindé léger), skraćeno VBL koje se proizvodilo od 1990 do 2010 u oko 2.600 primjeraka, a od 2018 do 2025 će se napraviti u još dodatnih 700 primjeraka (VBL Ultima). Od 2007 do 2012 god. francuska vojska je nabavila i malo zaštitno vozilo (petit véhicule protégé), skraćeno PVP u 1.183 primjeraka. Zbog toga francuska vojska 2015 god. naručuje 1.000 kamioneta (pick-up) Ford Ranger kao prelazno rješenje, a istovremeno raspisuje konkurs za lakim višenamjenskim taktičkim vozilom bez zaštite (Véhicule Léger Tactiques Polyvalents Non Protégés), skraćeno VLTP NP, kojih treba u 4.200 primjeraka. Pobjednik konkursa je ACMAT VT4 čija osnova je zapravo Ford Everest.

Kako je rasla popularnost tzv. SUV modela tako sa tržišta nestaju pravi terenski automobili. Ako ih ima koštaju poprilično. Jedina klasa gdje se još uvjek može kupiti pristupačno terensko vozilo su kamioneti (pick-up). Jedan od takvik kamioneta na tržištu je i Ford Ranger. Ford Ranger (kodna oznaka P375) je u Sjevernoj Americi pozicioniran ispod najpoularnijeg kamioneta Ford F-150,  a iznad malog kamioneta Ford Maverick. Pojedini kupci žele pristupačan terenski automobile, a ne žele kamionet. Upravo za takve kupce u Azijsko Pacifičkom područiju je 2003 god. predstavljen Ford Everest. Nas interesuje druga generacija. Ford Australija je razvio drugu generaciju modela Ford Everest (kodna oznaka U375) na platformi Ford T6 (klasična šasija iznad koje je karoserija), te u Sidneju kao prototip prikazan u avgustu 2013 god. Kao serijski model je prikazan na salonu u Guangdžou u novembru 2014 god. Serijska proizvodnja mu počinje 2015 god. na Tajlandu (Ford je 2016 god. zatvorio obe svoje fabrike u Australiji). Prvi redizajn (da isprati redizajn modela Ford Ranger) se dešava u maju 2018 god., a drugi u novembru 2020 god. Pomenimo da je sledeća generacija kamioneta Ford Ranger (kodna oznaka P703) predstavljena u novembru 2021 god., a da se serijski proizvodi od maja 2022 god. Samim tim u martu 2022 god. predstavljena je treća generacija modela Ford Everest (kodne oznake U704), čime prestaje da se proizvodi druga generacija. Upravo je ta druga generacija terenskog vozila Ford Everest (kodna oznaka U375) poslužila kao osnova za preradu u lako višenamjensko taktičko vozilo bez zaštite ACMAT VT4.

Isporuka prva dva modela francuskoj vojsci se dešava 11. Oktobra 2018 god. Zbog promjene strukture kompanije sada se ovaj model označava kao Arquus Trapper VT4. Do 13. oktobra 2022 god. isporučena je većina naručenih modela, odnosno tog dana je isporučen 4.000 primjerak, a zadnji primjerak je isporučen francuskoj vojsci 26. jula 2023 god. čime je broj isporučenih 4.380. Po ugovoru iz 8. decembra 2016 god. trebalo je isporučiti ovih 4.380 vozila do kraja 2025 god., ali obzirom da više u proizvodnji nema vozila koja je osnova svi isporučeni primjerci su prije roka. Fordov dizel motor iz 2.198 kubika izvlači 160 KS. Maksimalno dozvoljena težina vozila je 3.500 kg (nosivost oko 900 kg), a maksimalna brzina je ograničena na 135 km/h. Vozilo je prerađeno po vojnim specifikacijama tako da ima radio vezu, antene, kukice i šine za montiranje opreme i oružija, branike, ojačano vješanje, … Napadni ugao je 50%, a može da se nagne nab ok do 30%, bez pripreme prolazi kroz vodu duboku 50 cm, te preko stepenika visokog 25 cm. Francuska vojska planira da Arquus Trapper VT4 koristi 14 godina, no, to ne znači da u sledećih 14 godina neće nabavljati neko lako neborbeno vozilo.

[ Attachment: You are not allowed to view attachments ]

[ Attachment: You are not allowed to view attachments ]

[wulfy]

RENAULT 2087 GOLETTE 4x4

Razvoj Reno kamiona

Reno (Renault) je osnovan 1899 god. u gradu Bulonj Bijankur (Boulogne-Billancourt), a od 1903 god. proizvode i sopstveni pogonski motor, da bi do 1907 god. narasli na najvećeg proizvođača automobila u Francuskoj. Počinju da proizvode automobile na traci čime snižavaju cijenu, a gami se pridružuju komercijalna vozila i autobusi. Tokom prvog svjetskog rata proširuju proizvodni program na avionske motore i tenkove. Poslije prvog svjetskog rata šire program i na poljoprivredna vozila. U Francuskoj 1934 god. na snagu stupaju mnoge restrikcije za teretna vozila, a najvažnija su da širina vozila ne smije biti veća od 2,35 m i dužina od 10 m, ukoliko je u pitanju šleper dužina ne smije biti veća od 12 m. Ukupna težina vozla ne smije biti veća od 15 tona, a opterećenje osovine ne smije biti veće od 10 tona, dok prosječna težina po metru dužnom vozila ne smije da prelazi 4 tone. Reno (Renault) je iste te 1934 god. predstavio kamion Renault ABF sa trambus kaminom (bolja iskorišćenost prostora za teret, bolja preglednost i manji krug okretaja naspram njiškaša koji su, ipak omiljeni kod vozača zbog lakše pristupačnog motora) koga 1937 god. mjenja Renault AGK, a od 1941 god. se proizvodi Renault AHR. Od 1937 god. počinje da se proizvodi i laki kamion sa trambus kabinom Renault AGR koga 1941 god. mjenja Renault AHN. Po istom principu (trambus kabina) se od 1939 god. proizvodi i najlakša verzija Renault AHS. Početkom drugog svjetskog rata prestaju sa proizvodnjom tenkova (da ne bi isti bili pravljeni za nacističku Njemačku koja je okupirala Francusku), a pomenuti kamioni (AHS, AHN i AHR, od najlakšeg do najtežeg) se proizvode za potrebe Vermahta. Od 1944 god. proizvode za saveznike, a proizvodnja se nastavlja i poslije drugog svjetskog rata do 1947 god. kada je predstavljeni nasljednici.

Razvoj lakih kamiona

Tokom 1944 god. počeo je da se pravi plan racionalizacije francuske auto industrije kako bi ista bila spremna poslije završetka rata. Prepoznato je da u Francuskoj postoji 22 proizvođača putničkih automobila i 28 proizvođača kamiona. Smatralo se da je to previše, te se država usresredila na sedam najvećih kompanija (Berliet, Citroën, Ford SAF, Panhard, Peugeot, Renault i Simca), a u okviru toga Reno je zadužen za konstrukciju izdržljivog i funkcionalnog radnog vozila koje ne bi trebalo biti skupo u proizvodnji. U januaru 1945 god. Reno je nacionalizovan pa je puno ime kompanije R.N.U.R. (Régie Nationale des Usines Renault) čime se povećava podrška države kod razvoja nove game radnih vozila čije nosivost treba da bude od 1 do 3,5 tone. Reno uvodi interne oznake za nove modele koje počinju sa slovom ,,R’’, poslije kojega slijedi broj ,,2’’ ako je vozilo pogonjeno benzinskim motorom, odnosno ,,4’’ ako je vozilo pogonjeno dizel motorom. Sledeće dvije cifre (04, 05, 06, 07, 08, …) označavaju seriju vozila, a onda slijedi cifra koja označava model u seriji.

Krajem 1945 godine predstavljen su prototipovi interne oznake Renault R.206E1 nosivosti 1 tone, te su bile tri verzije: kao furgon, kamionet i sanitet. Kabina je izrađena od drveta, te obložena limom. Sledeće 1946 god. koristeći tehniku prestavljenog modela prestavljen je kamion nosivosti 2 tone interne oznake Renault R.2160. Uz nešto veću kabinu koja je izgledom ista kao i na manjem modelu najveća razlika je u zadnjoj osovini gdje su kod većeg modela dupli točkovi. Tokom 1947 god. prestaje proizvodnja predratnih modela Renault AHS i Renault AHN, a počinje da se prodaje model nosivosti 1.000 kg koji dobija internu oznaku Renault R.2060, a kojeg pogoni benzinski motor radne zapremine 2.383 kubika iz kojih je izvučeno 48 KS. Do 1949 god. predstavljeni su i modeli sa većom nosivošću koje nose interne oznake Renault R.2161 nosivosti 2,5 t, te Renault R.2061 nosivosti 1,4 t, a onaj nosivosti 1 t promjenio je internu oznaku u Renault R.2062.

Redizajn iz 1952 god. osim novih internih oznaka (Renault R.2065 za nosivost od 1 t; Renault R.2066 za nosivost od 1,4 t; Renault R.2164 za nosivost od 2,5 t; Renault R.2165 za produženu šasiju nosivosti 2,5 t i Renault R.2166 za nosivost od 2 t) donosi novi benzinski motor od 1.996 kubika koji razvija 49 KS, a drvena konstrukcija kabine je napuštena te se kompletno vozilo radi od metala. Mjenjač sa četri stepena prenosa ima prvu brzinu nesihronizovanu, dok su ostale sihronizovane.

Od 1956 god. model nosivosti 1,4 t ima internu oznaku Renault R.2086. Na furgonima se 1957 god. dodaju bočna vrata čime se olakšava pristup tovarnom dijelu, a najveća tehnička novina je benzinski motor koji iz radne zapremine 2.121 kubik izvlači 64 KS. Od 1960 god. nudi se i model nosivosti 1.800 kg koji ima internu oznaku Renault R.2088, a koji se nudio samo kao izvozni model. Komercijalne oznake su sadržale brojku nosivosti u kilogramima pa se nudio kao Renault 1000, Renault 1400, Renault 1800 (izvozni model), Renault 2000 i Renault 2500.

Tokom 1959 god. mjenjaju se komercijalne oznake, pa Renault 1000 postaje Renault Voltigeur, Renault 1400 i Renault 1800 postaju Renault Goélette, te Renault 2000 i Renault 2500 postaju Renault Galion. Od 1961 god. kupci mogu da biraju nekoliko benzinskih i dizel motora. Reno Voltižer (Renault Voltigeur) prestaje da se proizvodi 1963 god, a Reno Goliet (Renault Goélette) i Reno Galijon (Renault Galion) prestaju da se proizvode 1965 god.

Reno Istafet (Renault Estafette) koji je počeo da se proizvodi 1959 god. ima nosivost od 600 kg, a poslije redizajna iz 1962 god. ima nosivost od 800 kg tako da nasleđuje model Voltižer (Voltigeur) a od 1980 god. nudi se dalja evolucija kao Reno Trafik (Renault Trafic) koji se još uvjek proizvodi (kroz nekoliko generacija). Reno Super Goliet (Renault Super Goélette) koji se proizvodi od 1965 do 1982 god. mjenja Goliet (Goélette), a od 1980 god. u ponudi je Reno Master (Renault Master) koji popunjava ovaj tržišni segment. Reno Super Galijon (Renault Super Galion) nasleđuje Galijon (Galion) i proizvodi se od 1965 do 1982 god. Od 1980 god. do 1999 god. tu tržišnu nišu lakih kamiona pokriva Reno Mesindžer (Renault Messenger), da bi ga nasljedio Reno Maskot (Renault Mascott) koji se prestaje proizvoditi 2010 god. jer se Reno Master nudi i toj kategoriji.

Vojna verzija

Prvo lako vozilo sa pognom 4x4 koje je Reno proizveo je vojna verzja goreopisanog teretnog vozila. Pomenimo da su francuske službe morale da kupiju domaća vozila tako da se Reno Goliet (Renault Goélette) odomaćio kod pošte, policije, komunalnih službi,… Gore pomenuti modeli nisu sa pogonom na obe osovine. Tokom 1950 god. krenulo se sa razvojem tako što je za osnovu koja će se prepraviti uzet model interne oznake Renault R.2062 (nosivosti 1.400 kg) kojem je povečan razmak od tla kako bi se smjestila prednja pogonska osovina. Gume su bile većeg prečnika (21x400), a zbog dodatne opreme nosivost mu je ograničena na 750 kg. Od novembra 1950 do aprila 1953 god. proizvedeno je 1.780 primjeraka koji su imali internu oznaku Renault R.2064 ako je za pogon korišćen benzinski motor radne zapremine 2.383 kubika koji razvija 48 KS, odnosno Renault R.2067 i Renault R.2069 kada je ubačen benzinski motor radne zapremine 1.996 kubika koji razvija 49 KS. Francuska vojska je takođe tražila domaće vozilo koje bi zamjenilo američke modele (Dodge WC51 i Dodge WC 52). Testirani prototipovi (Delahaye, Hotchkiss i Latil) nisu zadovoljavali uslove, a druga dva velika proizvođača (Peugeot i Citroën) nisu imali zadovoljovajući model u svom proizvodnom programu koji bi se mogao prilagoditi vojnim potrebama. Zbog toga je izbor pao na Reno (Renault) i to ova varijanta sa pogonom na obe osovine. Iako sa pogonom na obe osovine to vozilo nije zadovoljavalo vojne potrebe pa se krenulo sa prilagođavanjem od kojih su najzanjčajnije stavke napon od 24 V, rezervni točak i nosač kanistera na spoljnem dijelu karoserije, te mogućnost instaliranja vitla. Taj vojni model koji se zasnivao na modelu Renault R.2064 ponio je internu oznaku Renault R.2057, ali iste godine je zamjenjen modelom Renault R.2068 koji je imao svoju civilnu varijantu oznake Renault R.2069. Ipak, to je bio samo uvod u modele koji su predstavljeni 1956 god., a koji nose internu oznaku Renault R.2087 i Renault R.2087N.

Renault R.2087 i Renault R.2087N su pogonjeni bezinskim motrom radne zapremine 2.121 kubik iz kojih je izvučeno 64 KS pri 3.300 o/min i 143 Nm pri 2.000 o/min., a snaga se dalje prenosi preko mjenjača sa četri brzine, te dvostepenog reduktora. Renault R.2087 ima ukupno dozvoljenu težinu od 3.050 kg (nosivost oko 750 kg), a Renault R.2087N ima veću nosivost (oko 1.000 kg). Pomenuti motor je ovo terensko vozilo mogao da povuče do 85 km/h uz prosječnu potrošnju od 20 litara na pređenih 100 km. Uz međuosovinski razmak od 2.315 mm bio je i okretan. Od 1959 god. dodaje se u nazivu Goliet (Goélette) kao na civilnom modelu. Do 1964 god. prozvedeno je 16.918 ovih terenskih vozila.

Pomenimo da je francuska vojska osim modela sa pogonom na obe osovine koristila i one sa pogonom samo na zadnjoj osovini, pa bi bilo red da pomenemo sve varijante za francusku vojsku:
- Renault R.2057 – 4x4 kamion
- Renault R.2064 – 4x4 kamion/furgon
- Renault R.2065 – 4x2 kamion/sanitet
- Renault R.2066 – 4x2 kamion/sanitet
- Renault R.2067 – 4x4 kamion/radio/vatrogasac/cistjerna od 750 l
- Renault R.2068 – 4x4 kamion/radio
- Renault R.2069 – 4x4 sanitet/komandno vozilo
- Renault R.2086 – 4x2 kamion/furgon/,,starter’’ na aerodromima
- Renault R.2087 – 4x4 kamion/radio/vatrogasni/šlepa 4x4
- Renault R.2087N – 4x4 kamion/sanitet

[ Attachment: You are not allowed to view attachments ]

SAVIEM TP3

Kako je nastala kompanija Savjem

To su zapravo tri kompanije koje imaju dug istorijat. Korn e Latil (Korn et Latil) je osnovan 1898 god. u Marseju, a pantetirali su pogon na prednjim točkovima. Da bi približili tu tehniku većem brojem kupaca sele se u Pariz, ali bankrotiraju 1909 god. Na temeljima te kompanije se osniva Latl (Latil) koji se bavi kamionima i teškim poljoprivrednim i terenskim programom. Somua (Souma) nastaje 1914 god. kada su se ujedinile tri kompanije, jedna iz Sena-San Denija (Bouhey), jedna iz Sent Uana (Farcot) i jedna iz Pariza (Champigneul), a puno ime je Société d’outillage mécanique et d’usinage d’artillerie, skraćeno Souma. Bavili su se proizvodnjom autobusa, kamiona, oklopnih vozila, šinskih vozila, prikolica, poluprikolica i raznih specijalizovanih alata. Reno (Renault) je osnovan 1899 god. u gradu Bulonj Bijankur (Boulogne-Billancourt), a tokom 1955 god. se odvaja dio za proizvodnju komercijalnih vozila, autobusa i vojnih vozila u posebnu podkompaniju.

U oktobru 1955 god. ova pomenuta tri subjekta se ujedinjuju stvarajući Saviem (Société Anonyme de Véhicules Industriels et d’Équipements Mécaniques). Kako su sve tri kompanije imale svoj program komercijalnih vozila, zadržavaju svoje oznake, a dodatno na svakom vozilu stoji i natpis Saviem. Od 1957 god. sva komercijalna vozila iz programa označavala samo kao Saviem-LRS (LRS je od Latil, Renault i Souma), a od 1960 god. na svim komercijalnim vozilima stoji samo oznaka Saviem. Saviem 1978 god. od Mišelina kupuje kompaniju Berlije (Berliet), pa se ime grupacije mjenja u ,,Reno industrijska vozila’’ (Renault Véhicules Industriels), skraćeno Renault V.I. Tim udruživanjem to postaje jedini proizvođač srednje teškog i teškog komercijalnog programa u Francuskoj. Od 1980 god. na svakom vozilu bila oznaka Renault, te time i nestaje ime Savijem (Saviem).

Razvoj civilnog vozila

Od 1964 nudi se gama kamiona Saviem S koji redom imaju oznake Saviem S5 (ukupna dozvoljena težina od 8 t, a nosivost oko 5 tona) i Saviem S7 (ukupna dozvoljena težina od 10,6 t, a nosivost oko 7,2 tona). Od 1965 god. gama se povečava za Saviem S6 (ukupno dozvoljena težina od 9 t, a nosivost 6 tona), Saviem S8 (ukupna dozvoljena težina od 11,6 t, a nosivost oko 8,1 tona) i Saviem S9 (ukupna dozvoljena težina od 14 t, a nosivost oko 9,4 tona). Proizvode se do 1967 godine kada ih mjenja serija modela Saviem SM. Osim modela Saviem S9 svi imaju novorazvijenu kabinu. Kao što se da zaključiti, brojka iz oznake znači približnu nosivost u tonama.

Tokom 1965 god. predstavljen je Reno Super Goliet (Renault Super Goélette) kao zamjena za Reno Goliet (Renault Goélette), a Reno Super Galijon (Renault Super Galion) kao zamjena za Reno Reno Galijon (Renault Galion). Pogonski benzinski motor zapremine 2.121 kubik izvlači 64 KS je poznat iz predhodnika. Dizajn kabine (oznaka kabine 710) se oslanja na veće pomenute modele (Saviem S5 i Saviem S6). Poštujući oznake da zadnji broj znači približnu nosivost u tonama puna oznaka ova dva modela je Renault Super Goélette SG2 i Renault Super Galion SG4.

Već 1966 god. sljedi redizajn te se nudi i sa većim benzinskim motorom koji iz 2.607 kubika izvlači 75 KS te nudi mjenjač sa pet stepeni prenosa. Mjenjač sa pet stepeni prenosa ide i uz model sa dizel motorom koji iz 2.720 kubika izvlači 70 KS. Uz veću ponudu motora usljedio je i blagi redizajn. Od 1967 god. nudi se i model Renault Super Goélette Trafic SB2 kojem je ručica mjenjača u podu (ostalima na stubu upravljača), te ima sniženu podnicu (šasiju) radi lakšeg utovara/istovara. Od te godine je u ponudi i dizel motor radne zapremine 3.017 kubika koji razvija 75 KS (Alfa Romeo dizel sa MAN ubrizgavanjem). Redizajn iz 1968 god. donosi četvrtasta svjetla umjesto okruglih, a kabina postaje kipajuća radi lakšeg pristupa motornom prostoru (oznaka kabine 812). Od 1969 god. nudi se i Renault Super Galion SG5 koji ima ukupno dozvoljenu težinu od 7.300 kg, te mu je nosivost oko 5.040 kg.

Promjena imena slijedi 1970 god. tako da se umjesto Renault Super Goélette označava kao Saviem Super Goélette, a Renault Super Galion kao Saviem Super Galion. Od 1971 god. može da se naruči sa trostepenim automatskim mjenjačem, a od januara 1974 nudi se i teža varijanta Saviem Super Goélette SG3 sa ukupno dozvoljenom težinom od 4.500 kg, te duplim točkovima na zadnjoj osovini. Redizajn iz 1977 god. podrazumjeva novu plastičnu masku hladnjaka.

Od 1980 do 1982 god. ponovo se označava kao Renault Super Goélette i Renault Super Galion. U zavisnosti od nosivosti oznake ovih modela su Renault Super Goélette SG2, Renault Super Goélette SG3, Renault Super Galion SG4 i Renault Super Galion SG5. Pomenimo da su se ovi modeli od 1967 do 1974 god. proizvodili i kao Alfa Romeo A15 (ukupna težina 3.500 kg, nosivost 1.460 kg), Alfa Romeo A19 (ukupna težina 3.900 kg, nosivost 1.800 kg), Alfa Romeo A38 (ukupna težina 6.300 kg, nosivost 3.500 kg) i Alfa Romeo F20 (furgon ukupne težine 4.300 kg, nosivost 2.000 kg). Od 1967 do 1983 se po licenci proizvodi i u Čehoslovačkoj kao Avia A15, Avia A20 i Avia A30. Od 1983 sljedi redizajn kada nose nazive Avia A21 i Avia A31 te ostaju u proizvodnom programu do 2000 godine.

Vojno vozilo

Francuskoj vojsci je potrebna zamjena za terenac koji se prestao proizvoditi 1964 god. (Renault 2087 Goélette 4x4 i Renault 2087N Goélette 4x4), te su 1966 god. sveli izbor na dva modela: SUMB (Simca Unic Marmon Bocquet) i Renault SG2 4x4. Reno je bio jeftiniji a nudio je tehnologiju koja je kombinacija dva modela. Kratka šasija je od modela Renault Super Galion SG4 (međuosovinski razmak od 2.640 mm), a mehaničke komponente (motor, mjenjač i kvačilo, kabina,…) su sa modela Renault Super Goélette SG2 (koji je od 1966 god. usvojen kao vozilo za vojsku u konfiguraciji 4x2). To vozilo ipak nije zadovoljilo poslije testiranja, te je napravljeno desetak izmjenjenih modela koji su ponjeli oznaku Renault TP2 F39. Po urađenim testovima, te određenim modifikacijama u maju 1969 god. predstavljeno je vozilo oznake Renault TP3 L39 koji se nudio u varijanti saniteta i kamiona sa kabinom kojoj se uklanja krov i spušta vjetrobran. Benzinski motor iz 2.607 kubika izvlači 73 KS. Ukupno dozvoljena težina ovog vozila je 4.750 kg (oko 800 kg nosivost). Počeo je da se nudi francuskoj vojsci od 1970 god. čime mu je i oznaka promjenjena u Saviem TP3. Od 1971 god. odobrena je prodaja terenskog modela i civilima, a nosivost se povećava za 400 kg (na 1,2 tona). Od 1980 god. mjenja se oznaka te se prodaje kao Renault TRM 1200, gdje TRM znači pogon na svim točkovima (Toutes Roues Motrices), a 1.200 je približna nosivost u kilogramima. Proizvodnja mu prestaje 1983 god. poslije 10.836 primjeraka.

[ Attachment: You are not allowed to view attachments ]

UNIC CARGO F 569 WM i UNIC CARGO F 594 WM

Udruživanje francuskih proizvođača

Da bi se shvatilo zašto ovaj vojni model ima baš te oznake moramo da prođemo kroz nekoliko francuskih kompanija koje su se udružile u jednu. Najstarija je Enik (Unic) koja je osnovana 1905 god., a od 1938 god. koncentrišu se isključivo na proizvodnju komercijalnih vozila. Saurer Francuska (Saurer France) je osnovana 1910 god. kao francuska produžnica švajcarskog Saurera (osnovanog 1863 god.), te djeluju do 1956 god. proizvodeći razna komercijalna vozila i autobuse kada prelaze u vlasništvo Enika (Unic). U ovoj priči je, možda, najbitnija kompanija S.A.F. (Société des Automobiles Ford) koja je osnovana 1916 god. u gradu Bordo (Bordeaux) da za potrebe francuske vojske proizvode Ford Model T. Od 1929 do 1934 god. posluju kao Ford SAF (Ford Société Anonyme Française), a podložni su odeljku Ford Velika Britanija. Od 1935 Ford SAF je podložan centrali, američkom Fordu. Iste te 1935 god. Matis (Mathis) sa 40% i Ford SAF sa 60% stvaraju kompaniju Matford koja 1937 god. dobija ugovor da snadbjeva francusku vojsku teretnim vozilima, a da bi se zadovoljile vojne potrebe gradi se nova fabrika u gradu Poasi (Poissy) koja je počela sa radom u aprilu 1940 god., ali u junu 1940 god. taj dio je okupinaran od strane Njemačke, te prelazi pod upravu njemačkog Forda tako da se kamioni više ne označavaju kao Matford već kao Ford. Kamioni se od tada zovu Ford Poasi (Ford Poissy), te se proizvode i poslije drugog svjetskog rata. Simka (SIMCA) je osnovana 1934 god. u Francuskoj kao produžnica italijankog Fiata, a pun naziv kompanije je Société industrielle de mécanique et carrosserie automobile. Proizvode automobilski program na bazi Fiat vozila. Sada ide dio o udruživanju, SIMCA 1949 god. kupuje kompaniju Enik (Unic), a 1954 god. kupuju Ford SAF. Simka preuzima program putničkih automobila, te nije zaintersovana naročito za teretni program. Ipak, Enik (Unic) 1956 god. kupuje kompaniju Saurer Francuska (Saurer France) koja se bavi komercijalnim programom. Zbog toga se formira posebna kompanija Simka komercijalna vozila (Simca Industries) tokom 1958 god. kada gubi značka Saurer Ford i Simca, već se sva vozila iz komercijalnog programa počinju označavati kao Enik (Unic). Američki Krejzler (Chrysler) počinje da preuzima automobilski dio Simke tako da je 1958 god. imao udio u vlasništvu od 25%, a 1970 god. postaje vlasnikom 100% pa mjenju ime u Krejzler Francuska (Chrysler France). Fiat V.I. od kompanije Simka 1966 god. preuzima Simka komercijalna vozila (Simca Industries), odnosno ima pravo na ime Enik (Unic).

Razvoj teretnih modela

Na salonu automobila u Parizu tokom oktobra 1949 god. Ford SAF predstavlja kamione Ford Kargo (Ford Cargo) koji treba da zamjene predratni model Ford Poasi (Ford Poissy). Ford Kargo je pogonjen benzinskim motorom zapremine 3.924 kubika a isporučije 100 KS, kao opcija nudi se i sa dizel motorom radne zapremine 4.058 kubika koji razvija 95 KS. Od 1950 god. počinje prodaja kamiona u nekoliko verzija: Ford Cargo FOYW sa međuosovinskim razmakom od 3,04 m, te kao Ford Cargo FOY4W sa međuosovinskim razmakom od 3,65 m. Od 1951 god. dostupna je i verzija tegljača Ford Cargo FOY9 WH sa međuosovinskim razmakom od 2,26 m.

Zbog promjene vlasništva krajem 1954 god. se mjenja označavanje ovog kamiona tako da postoje modeli Simca Cargo F 5 YWH sa ukupno dozvoljenom težinom od 9.950 kg i dizel motorom, te Simca Cargo F 59 W sa ukupno dozvoljenom težinom od 9.950 kg i benzinskim V8 motorom. Tokom 1956 god. proizvodnja ovog kamiona se seli iz fabrike u gradu Poasi (Poissy) u grad Pito (Puteaux) gdje se nalazi Enik (Unic). Tada kamioni opet mjenjaju oznake u Unic Cargo ZU 37 DA, Unic Cargo 42 DA i Unic 47 DA. Unic Cargo prestaje da se proizvodi 1960 god.

Vojna verzija

Po završetku drugog svjetskog rata francuska vojska je tražila novi laki/srednje teški kamion koji će zadovoljiti vojničkim specifikacijama, a koji će zamjeniti američke modele Dodge WC i GMC CCKW. Zahtjevano je da to novo vozilo bude koncepcije 6x6, ali ratovi u Indokini i Alžiru su ukinuli budžet za razvoj tog vozila. Ipak, vojsci je potreban kamion, te se odlučino da se militarizuje neki postojeći civilni kamion.

Ford SAF je sarađivao od prije sa određenim kompanijama (Sinpar, Herwaythorn i Marmon-Herrington) koje su radile pomenute modifikacije. Upravo je Ford SAF tokom 1952 god. uz pomoć strućnjaka iz američke kompanije Marmon-Herrington preradio Ford Cargo u vozilo na pogon na svim točkovima, te su počela testiranja koja traju do 1954 god. Tada francuska vojska usvaja ovo vozilo u naoružanje i zahtjevaju dvije varijante: sa koncepcijom 4x2 koja ima nosivost od 5 tona, te sa koncepcijom 4x4 koja ima nosivost 3 tone. Kabina treba da ima meki sklopivi krov, te vjetrobran koji se može oboriti, da ima zaštitnu masku ispred hladnjaka. Tokom 1955 god. francuska vojska naručuje 2.500 tih vozila, ali Ford SAF je već prešao u vlasništvo Simke, te se kamioni počinju proizvoditi u u gradu Pito (Puteaux) pa imaju oznaku Unic.

Pošto francuska vojska preferira benzinske motore za pogon je iskorišćen V8 motor radne zapremine 3.923 kubika koji razvija 95 KS pri 3.800 o/min. Sa rezervoarom od 120 litara, te prosječnom potrošnjom od 32 litra na 100 km autonomija je manja od 400 km. Proizvodnja mu je trajala od 1956 do 1966 god., a u tih deset godina je proizvedeno 9.725 primjeraka Unic Cargo F 569 WM sa pogonom 4x2, te 14.645 primjeraka Unic Cargo F 594 WM sa pogonom 4x4. Među tim proizvedenim primjercima bilo je i kipera (1.205 kom.), šlep vozila (600 kom.), cistjerni (500 kom),…

[ Attachment: You are not allowed to view attachments ]

SUMB MH 600 BS

Osnivanje kompanije S.U.M.B.

Američka kompanija Marmon Herinkton (Marmon-Herrington) je 1957 god. u gradu Vilije le Bel (Villiers-le-Bel) osnovala francusku produžnicu, te su 1958 god. francuskoj vojsci ustupili prototipove terenskog vozila. Testiranja traju do 1962 god., te francuzi zadovoljni osobinama naručuju 12.000 primjeraka. U kompaniji Marmon Herinkton nisu u stanju da proizvedu tako veliki broj primjeraka (čak ni u dužem vremenskom periodu). Matična (američka) kompanija Marmon Herinkton promjenila vlasnika 1963 god., te se produžnica u Vilije le Belu osamostaljuje te mjenja ime u Marmon Buke (Marmon Bocquet). Pošto je francuska vojska zadovoljna karakteristikama kamiona tokom 1964 god. se formira S.U.M.B. (Simca - Unic - Marmon - Bocquet) gdje svako daje određeni doprinos. Te 1964 god., da podsjetim Simka (Simca) i Enik (Unic) posluju pod kompanijom Simka komercijalna vozila (Simca Industries), a koju 1966 god. preuzima Fiat komercijalna vozila (Fiat V.I.)

Razvoj vojnog modela

Poslije drugog svjetskog rata Njemačka je podeljena na četri okupacione zone, a francuska vojska je smještena na teritoriji sadašnje oblasti Baden-Virtemberg (Baden-Württemberg). Za njihove potrebe tokom 1951 i 1952 god. naručuju 450 vozila Unimog. Poslije testiranja primjećene su mane, te su predložene određene promjene kako bi se vozilo moglo šire primjenjivati u vojsci. Neki od tih zahtjeva su da to vozilo treba biti šire, sa dužim međuosovinskim razmakom, da maksimalna brzina bude bar 80 ili 90 km/h, da bi nosivost trebala da bude od 1,5 do 2 tone, te da se u tovarnom sanduku može smjestiti 10 do 12 vojnika sa svom opremom i da je pogon sa benzinskim motorom. Na osnovu raznih prototipova i zahtjevanih izmjena u januaru 1956 god. počinje serijska proizvodnja kamiona oznake Mercedes-Benz Unimog U 82 (prvih 1.100 primjeraka je ustupljeno francuskoj vojsci). Od 1956 god. francuska vojska se snadbjeva i domaćim kamionima Renault R.2087 i Renault R.2087N, te Unic Cargo F 569 WM i Unic Cargo F 594 WM koji se proizvode do 1964, odnosno 1966 god. Kao što smo vidjeli iz gornjih opisa to su militarizovani civilni kamioni i ne nude robusnost koju traži vojska. Francuska vojka i dalje traži odgovarajući terenski kamion nosivosti 1,5 tone.

Marmon Herinkton (Marmon-Herrington) je konstruisao i dizajnirao vozilo, te ga 1958 god. ustupaju na testiranje francuskoj vojsci. Testiranja tog vozila traju do 1962 god., a francuska vojska zadaovoljna karakteristikama tog vozila naručuje 12.000 primjeraka. Kako Marmon Herinkton (Marmon-Herrington), koji 1963 god. mjenja ime u Marmon Buke (Marmon Bocquet), ni u dužem vremenskom peridu ne može da isporuči traženi broj vozila tako se 1964 god. pravi udruženje sa Simka komercijalna vozila (Simca Industries) stvarajući kompaniju S.U.M.B. (Simca - Unic - Marmon - Bocquet). U tim uslovima i samo vozilo je izmjenjeno u nekim detaljima, te je opremljeno benzinskim motorom (Ford F7 CWM koji vuče korjene iz 1934 god., a koji se ugrađuje i u Unic Cargo modelima) od 4.184 kubika koji razvija 100 KS pri 3.800 o/min., te mjenjačem (Simca 8 MHT) koji se ugrađuje u ostale komercijalne modele. Proizvodnja kamiona je rađena u gradu Siren (Suresnes) od 1964 do 1973 god. SUMB MH 600 BS je imao potrošnju goriva od oko 35 litara na pređenih 100 km tako da se ovaj model, i pored izuzetnih terenskih sposobnosti, nije pokazao ekonomičnim. Osim velike potrošnje benzina sam motor se nije pokazao pouzdanim tako da je to bila ,,najslabija karika’’ kamiona. Kako je Fiat V.I. od 1966 god. vlasnik svih pomenutih kompanija 1971 god. se konstruiše Unic-Fiat VLRA koji za pogon koristi dizel motor Fiat 806A koji iz 5.183 kubika izvlači 100 KS. Iako se pokazao kao pouzdan vojska je odbila ovu verziju, te je ponuđen kao civilna verzija oznake Unic-Fiat VIRDI, a koji se naparavio u 155 primjeraka do 1973 god. kada ga 1974 god. mjenja kamion Fiat PC 4x4 konvencionalnog izgleda.

Pomenimo da su preostali kamioni SUMB MH 600 BS 1994 god. prošli modernizaciju tako što je ugrađen dizel motor iz kamiona Renault TRM 2000 koji ima radnu zapreminu od 3,6 litara te je ugrađen ZF mjenjač sa pet stepeni prenosa. Time je prosječna potrošnja smanjena sa 35 na 23 litra na 100 km.

[ Attachment: You are not allowed to view attachments ]

RENAULT TRM 2000

Razvoj civilnog modela

Već smo pomenuli da se 1955 stvara kompanija Saviem (Société Anonyme de Véhicules Industriels et d’Équipements Mécaniques) u koju su se ujedinile kompanije Latl (Latil), Somua (Souma) i podkompanija Reno (Renault) za komercijalni i vojni program. Ovdje moramo pomenuti Rimski ugovor iz 1957 god. kojim se stvara Evropska Ekonomska Zajednica (EEZ), a prvi stepen ukidanja carina slijedi 1968 god. Domaći proizvođači su bili zaštićeni od strane konkurencije (visokim) carinama, a sada se stvaraju preduslovi za konkurenciju na cijelom evropskom tržištu, a ne samo u okviru matične države. Šta to zanači za Savjem? Znači da nije konkurentan jer nema razvijen motor koji nudi više od 150 KS (dok, recimo njemačka ili italijanska konkurencija ima motore koji razvijaju više od 200 KS). Savjem i na domaćem Francuskom tržištu zaostaje za konkurencijom jer je Berlije (Berliet) na prvom mjestu, sljedi Enik (Unic), pa tek onda Savjem (Saviem). Zbog toga Saviem 1961 god. sklapa ugovor sa njemačkom kompanijom Henšl (Henschel) o isporuci snažnih motora, ali već 1963 god. Mercedes-Benc (Mercedes-Benz) preuzima Henšl i raskida se ugovor. Tada je Savjem našao partnera u drugoj njemačkoj kompaniji – MAN. Prva verzija ugovora o saradnji je podrazumjevala isporuku odgovarajućih motora (za kamion Saviem JL koji će promjeniti oznaku u Saviem JM), no kasnije je tehnička saradnja proširena. Naime, MAN proizvodi kamione u srednje teškoj i teškoj kategoriji, te ne pokriva gamu lakih kamiona. Savjem nema dovoljno snažne motore, a počeli su sa razvojem moderne trambus kabine. Tada se potpisiju ugovor na period od 15 godina (od 1967 do 1982 god.). Te 1967 godine se redizajnira paleta kamiona Saviem S5, Saviem S6, Saviem S7 i Saviem S8 predstavljenih 1964 god. u paletu kamiona Saviem SM5, Saviem SM6, Saviem SM7 i Saviem SM8 koji imaju MAN dizel motore (benzinski ostaju Reno) koji se proizvode do 1975 god. Na pomenutim kamionima je kabina koju djele sa lakšim modelom Reno Super Galijon (Renault Super Galion), a kojoj treba modernizacija. Zbog toga se 1970 god. udružuju četri evropska proizvođača (Volvo, DAF, Magirus-Deutz i Saviem) da razviju zajedničku modernu kabinu koja bi imala mogućnost kipovanja kako bi se lakše prišlo motornom prostoru. Zbog sporazuma između kompanija Saviem i MAN i ova njemačka kompanija je u početku bila uključena u razvoj kabine, ali se brzo povlači iz tog posla već za svoje lake kamione razvijaju zajedničku kabinu sa Folksvagenom (od 1979 god. MAN G serija).

Razvoj nove kabine je završen 1975 god. te istu koristi serija kamiona Volvo F4, Volvo F6 i Volvo F7 (proizvodili se od 1975 do 1986 god. u Belgiji), DAF 500, DAF 700, DAF 900, DAF 1100 i DAF 1300 (proizvodili su se od 1975 do 1987 god.). Za Magirus Dojc (Magirus-Deutz) kabina je razvijana za novi kamion srednje klase (MittelKlasse) Magirus-Deutz MK, ali je 1975 god. formiran Iveko (Iveco), tako da se prodavao kao Iveco MK, a u Zapadnoj Njemačkoj kao Iveco-Magirus MK (proizvodio se od 1975 do 1992 god.). Četvrta strana je predstavila kamion Saviem J koji se sastojao od sledeće game, Saviem JK 60 (ukupno dozvoljena težina kamiona oko 6 tona) i Saviem JK 75 (ukupno dozvoljena težina kamiona oko 7,5 tona) koji su za pogon imali četvorocilindrični dizel motor radne zapremine 3,59 litara. Saviem JN 90 (ukupno dozvoljena težina kamiona oko 9 tona), Saviem JP 11 (ukupno dozvoljena težina kamiona oko 11 tona) i Saviem JP 13 (ukupno dozvoljena težina kamiona oko 13 tona) su za pogon imali šestocilindrični dizel motor radne zapremine 5,49 litara. Svi ovi modeli se pojavljuju na tržištu 1975 god., a Saviem JR 19 (ukupno dozvoljena težina kamiona oko 19 tona) i Saviem JP 21 (ukupno dozvoljena težina kamiona oko 21 tona) su se pojavili 1976 god., a takođe su za za pogon imali šestocilindrični dizel motor radne zapremine 5,49 litara. Pogonski dizel motori vode porjeklo od njemačke kompanije MAN. Savijem 1978 god. od Mišelina kupuje kompaniju Berlije (Berliet), pa se ime grupacije mjenja u ,,Reno industrijska vozila’’ (Renault Véhicules Industriels), skraćeno Renault V.I., pa je od 1980 god. na svakom vozilu bila oznaka Renault, te time i nestaje ime Savijem (Saviem). Tokom 1985 god. ova gama kamiona dobija ime Renault Midliner, a uz nekoliko redizajna ostaje u proizvodnji do 2000 godine (tokom 1999 god. predstavljen je nasjednik oznake Renault Midlum).

Razvoj vojnog modela

   Ovdje imamo dvije grane sa po dvije generacije kamiona. Prva generacija predstavljaju kamioni Renault R.2087 Goélette nosivosti 0,75 t i Renault R.2087N Goélette nosivosti 1,0 t, a koji za pogon imaju benzinski motor radne zapremine 2.121 kubik iz kojeg je izvučeno 64 KS pri 3.300 o/min i 143 Nm pri 2.000 o/min. Od 1956 do 1964 god. prozvedeno je 16.918 ovih modela. Druga generacija iz 1970 god. je Saviem TP3 nosivosti 0,8 t pogonjen benzinskim motorom koji iz 2.607 kubika izvlači 73 KS. Kasnije se nosivost povećava na 1,2 t, a od 1980 god. oznaka ovog kamiona je  Renault TRM 1200. Od 1970 do 1983 god. prozvedeno je 10.836 ovih modela. Prva generacija težeg kamiona je Unic Cargo F 594 WM nosivosti nešto manje od 3 t pogonjen benzinskim motorom radne zapremine 3.923 kubika koji razvija 95 KS pri 3.800 o/min. Od 1956 do 1966 god. proizvedeno je 14.645 ovih modela. Druga generacija težeg modela je SUMB MH 600 BS nosivosti 2 t, a pogoni ga benzinski motor radne zapremine od 4.184 kubika koji razvija 100 KS pri 3.800 o/min. Od 1964 do 1973 god. napravljen je u oko 7.500 primjeraka. Sve ove modele treba zamjeniti jednim kamionom koji za pogon ima dizel motor, a gore opisan civilni model Saviem/Renault sa zajedničkom razvijenom kabinom će biti osnova.

Francuska vojska 1974 god. zahtjeva da novi taktički kamion bude lagan da bi se mogao transportovati avionom, da na terenu može da ponese 2 t tereta i da ima dovoljno prostora za prevoz 12 vojnika, te da će se najverovatnije naručiti oko 12.000 ovakvih kamiona. Na konkurs se javilo pet proizvođača (Mercedes-Benz Unimog, Magirus-Deutz 130 M7, Unic 75 PM, ACMAT VLRA i Saviem J 4x4). Prvi prototipovi su isporučeni 1977 god., a 27. februara 1981 god. odlučeno je da francuskoj vojsci najviše odgovara Renault TRM 2000 (Saviem J 4x4 koji je u međuvremenu promjenio ime). Tokom pomenutih testova rađene su i pojedine izmjene (recimo svjetla su sa maske na kabini prebačena u prednji branik, a u branik su se ugrađivala jednostavnija (čitaj jeftinija) okrugla. Šta je nudio Renault TRM 2000?

Bez pripreme prolazi kroz vodu duboku 90 cm, može sa teretom od 2 tone da se penje uz uspon od 50%, dok je bočni maksimalni nagib 35%, a dobre tereske sposobnosti garantuje i minimalno odstojanje od tla od 42 cm. Za pogon je iskorišćen redni dizel motor sa četri cilindra koji iz zapremine od 3,595 kubika uz pomoć turbo punjača razvija 117 KS pri 3.000 o/min. i 330 Nm pri 1.800 o/min., a snaga se preko mjenjačke kutije sa pet brzina prenosi na sva četri točka. Međuosovinski razmak je 2,7 m, a dužina kamiona je 5,02 m (širina 2,14, a visina 2,59 gdje je kabina, odnosno 2,71 gdje su arnjevi), a ukupno dozvoljena težina kamiona je 6.100 kg (nosivost je 2.740 kg). Maksimalna brzina je 89 km/h, a sa uključenim reduktorom 43 km/h. Uz rezervoar od 130 litara autonomija kamiona je oko 600 km. Proizvodnja mu počinje u proljeće 1982 god., a do 1990 god. isporučeno je 5.600 ovih kamiona. Proizvodio se kao samo kao sandučar za francusku vojsku, iako su postojale neke druge varijante (cistjerana, furgon, komandno vozilo,…) one se nisu prodavale, a jedino je za izvoz imala uspjeha varijanta sa kabinom kojoj su se mogao preklopiti vjetrobran, te sa mekim rasklopivim krovom. Tokom 2018 god. počela je revizija pojedinih kamiona (oko 500 primjeraka), a nekoliko ih je donirano Ukrajni poslije invazije Rusije na isti 2022 god.

[ Attachment: You are not allowed to view attachments ]

[wulfy]

BERLIET GBC 8 KT

Razvoj kompanije Berlije

Berlije (Berliet) je osnovan 1899 god. u gradu Vensije (Vénissieux) na jugoistoku Francuske, te se bave proizvodnjom automobila, autobusa, kamiona i vojnih vozila. Poslije prvog svjetskog rata izrastaju u veliku kompaniju, a poslije drugog svjetskog rata prekidaju sa proizvodnjom automobila i koncentrišu se na komercijalni program i specijalna vozila. Citroen (Citroën) 1967 god. pruzima kompanije Berlije (Berliet) i Penar (Panhard). Pomenimo da je Mišelin (Michelin) od 1934 god. vlasnik automobilske kompanije Citroen (Citroën), a usljed prve naftne krize (1973 god.) i velikog novca koji je Citroen prije toga izdvojio za razvoj novih modela nalazi se pred bankrotom. Mišelin želi da proda gubitaše (Citroen i Barliet) te se obraća švedskom Volvu i italijanskom Fiatu. Francuska vlada stavlja veto na prodaju tih kompanija van Francuske, pa Citroen (zajedno sa Panarom) ide ,,pod skute’’ Pežou (Peugeot) formirajući PSA grupaciju, a Savijem se 1978 god. ujedinjuje sa kompanijom Berlije, te se mjenja ime u ,,Reno industrijska vozila’’ (Renault Véhicules Industriels), skraćeno Renault V.I., da bi od 1980 god. na svakom vozilu bila oznaka Renault. Time i nestaje ime Berlije (Berliet).

Razvoj civilnog modela

Po završetku drugog svjetskog rata počelo se sa razvojem kamiona koji je predstavljen 1949 god., a koji je od 1950 god. počeo da se serijski proizvodi. Oznaka tog kamiona je Berliet GLA maksimalno dozvoljene težine od 7,75 tona. Tokom 1951 god. predstavljen je kamion oznake Berliet GLB koji ima ukupno dozvoljenu težinu od 9,8 tona, a koji je djelio tehničku osnovu manjeg kamiona. Tokom 1956 god. sljedi redizajn ova dva modela tako da GLA ima ukupno dozvoljenu težinu od 9,3 tona, a veći GLB ima ukupno dozvoljenu težinu od 11 tona. Ova dva modela se proizvode do 1960 god. Ono što je bitno za ovu priču je da se Berliet GLB od 1953 do 1961 god. proizvodio u varijanti sa pogonom na obe osovine. Ono što je interesatno, ova dva modela su opremljena trambus kabinama. Paul Berlije, sin osnivača kompanije i glavni menadžer iste je otišao u Saharu 1956 god. da proba kamion Berliet GLB 4x4 i iznenadio se kako je kamon u pustinji van balansa, da je nosivost mala, te da je motor slab.

Od oktobra 1949 god. nudi se klasični (njuškaš) kamion Berliet GLR 8 koji ima ukupno dozvoljenu težinu od 13,5 tona, a koji za pogon ima dizel motor sa 5 cilindara i 8 litara radne zapremine. U septembru 1950 god. predstavljen je Berliet GLR 6 iste maksimalne dozvoljene težine, ali sa manjim motorom sa 4 cilindra i radnom zapremninom od 6 litara. Sa istim manjim motorom je u martu 1951 god. predstavljen Berliet GLC 6 ukupno dozvoljene težine od 11,5 t, da bo od 1953 god. ukupno dozvoljena težina bila 12,5 tona. Iste te 1953 god. predstavljen je i Berliet GLM 10 koji ima motor sa šest cilindara radne zapremine 10 litara te ukupno dozvoljne težine od 19 tona, odnosno 26 tona ako ima tri osovine. Sljede redizajni pa 1959 godine gamu sačinjavaju GLC 6 sa 14,5 tona, GLC 8 sa 14,5 tona, GLR 8 sa 15,5 tona (17,5 t) i GLM 10 sa 19 tona u konfiguraciji 4x2, odnosno 26 tona u konfiguraciji 6x4.

Kada se Paul Berlije vratio u Francusku počeli su sa konstrukcijom kamiona koji bi bio dobar za potrebe francuskih naftnih kompanija koje su radile na sjeveru Afrike (Sahara). Razvijen je kamion Berliet GBC 8 6x6, sa pogonskim dizel motorom zapremine 8 litara (7.917 kubika) koji iz pet cilindara razvija 125 KS pri 2.100 o/min. Preko mjenjača sa pet brzina i dvostepenog reduktora snaga se pernosi na sve tri pogonske osovine ili samo na zadnje dvije ukoliko vozilo nije na terenu. Nosivost mu je mogla biti do 5 tona. Prvih pedeset predserijskih primjeraka je već 1957 god. poslato u Saharu kako bi naftne kompanije testirale ovaj kamion. Da bi dokazao uspješnost ove koncepcije 1959 god. se organizuje naučna ekspedicija (Berliet-Ténéré Mission) u kojoj je za 50 dana pređeno preko 10.000 km teritorijama Alžira, Nigera i Čada. Mjenjačka kutija je radi pouzdanosti zamjenjena tako da se ugrađuje njemačka ZF sa šest stepeni prenosa. Ovaj kamion ukupno dozvoljene težine od 12,8 tona se u periodu od 1957 do 1977 god. proizveo u broju od oko 32.000 primjeraka. Ovakvu vrstu kamiona je zapazila i francuska vojska.

Razvoj vojne verzije

Berliet GBC 8 6x6 je zapao za oko francuskim vojnim vlastima koje su tražile zamjenu za američki kamion iz drugog svjetskog rata (GMC CCKW) sa nekim domaćim proizvodom. Zbog toga se 1958 god. francuskoj vojsci isporučuje 211 kamiona Berliet GBC 8MT (MT je od Militaire Tactique), a kako se tada zbivao Alžirski rat (koji je trajao od 1954 do 1962 god.) u kojem je učestvovala Francuska tako se kamion testirao u relanim vojnim uslovima. Na osnovu tog iskustva i na osnovu toga da francuska vojska ne preferira kamione pogonjene dizel motorom napravljene su specifikacije izmjena da bi se kamion uvrstio u redove francuske vojske. Na osnovu toga je 1959 god. predstavljen Berliet GBC 8KT sa motorom koji može sagorjevati više vrsta goriva (benzin, dizel, kerozin ili alkohol), te sa kabinom koja ima ravne djelove umjesto zaobljenih, kao i sa nešto većim međuoosovinskim razmakom. Proizvodnja ovog kamiona počinje 1961 god. a motor Berliet Magic MK520 radne zapremine 7.917 kubika raspoređenih u pet cilindara je razvijao, u zavisnosti od goriva koje je sagorjevao, do 135 KS pri 2.100 o/min. i 345 Nm pri 1.800 o/min. Snaga se dalje prenosila preko ZF mjenjača sa šest brzina i dvostepenog reduktora na sve tri osovine (6x6) ili na jednu zadnju osovinu (6x2). Ukupno dozvoljena težina kamiona je 12 tona (sandučar je težak 8 tona, te je nosivost 4 tone), a maksimalna brzina 86 km/h. Prosječna potrošnja goriva je oko 36 litara na pređenih 100 km. Od 1961 do 1975 god. u fabrikama smještenim u gradovima Burg an Bres (Bourg-en-Bresse) i Venisje (Vénissieux) je izašlo 17.200 ovih vojnih kamiona, od tog broja 16.000 za francusku vojsku. Jedan dio je isporučen u Portugal gdje mu je oznaka Tramagal GBC 8KT, a zanimljivost je da su oni preferirirali varijantu sa osovinom manje (koncepcija 4x4), a proizvodio se i pod licencom u Société Nationale de Construction Mecanique koja je smještena u Alžiru, a gdje je imao oznaku Sonacome M210. Treba pomenuti da je u pomenutih 17.200 primjeraka napravljeno i 500 primjeraka tegljača koji su imali oznaku Berliet TBC 8KT, a koji su svi napravljeni za francusku vojsku.

[ Attachment: You are not allowed to view attachments ]

RENAULT TRM 4000

Kratko o kompaniji Savjem

Korn e Latil (Korn et Latil) je osnovan 1898 god. u Marseju, a pantetirali su pogon na prednjim točkovima. Da bi približili tu tehniku većem brojem kupaca sele se u Pariz, ali bankrotiraju 1909 god. Na temeljima te kompanije se osniva Latl (Latil) koji se bavi kamionima i teškim poljoprivrednim i terenskim programom. Somua (Souma) nastaje 1914 god. kada su se ujedinile tri kompanije, jedna iz Sena-San Denija (Bouhey), jedna iz Sent Uana (Farcot) i jedna iz Pariza (Champigneul), a puno ime je Société d’outillage mécanique et d’usinage d’artillerie, skraćeno Souma. Bavili su se proizvodnjom autobusa, kamiona, oklopnih vozila, šinskih vozila, prikolica, poluprikolica i raznih specijalizovanih alata. Reno (Renault) je osnovan 1899 god. u gradu Bulonj Bijankur (Boulogne-Billancourt), a tokom 1955 god. se odvaja dio za proizvodnju komercijalnih vozila, autobusa i vojnih vozila u posebnu podkompaniju. U oktobru 1955 god. se ove tri kompanije ujedinjuju stvarajući Saviem (Société Anonyme de Véhicules Industriels et d’Équipements Mécaniques), a od 1960 god. na svim komercijalnim vozilima stoji samo oznaka Saviem. Savijem 1978 god. od Mišelina kupuje kompaniju Berlije (Berliet), pa se ime grupacije mjenja u ,,Reno industrijska vozila’’ (Renault Véhicules Industriels), skraćeno Renault V.I. Tim udruživanjem to postaje jedini proizvođač srednje teškog i teškog komercijalnog programa u Francuskoj. Od 1980 god. na svakom vozilu su oznake Renault, te time i nestaje ime Savijem (Saviem).

Razvoj civilnog vozila

Savijem je 1964 god. tržištu počeo da nudi kamione oznaka Saviem S5 (ukupna dozvoljena težina od 8 t, a nosivost oko 5 tona) i Saviem S7 (ukupna dozvoljena težina od 10,6 t, a nosivost oko 7,2 tona). Od sledeće 1965 god. gama se povećava za Saviem S6 (ukupno dozvoljena težina od 9 t, a nosivost 6 tona), Saviem S8 (ukupna dozvoljena težina od 11,6 t, a nosivost oko 8,1 tona). Pomenimo da je i te godine počela prodaja kamiona Saviem S9 (ukupna dozvoljena težina od 14 t, a nosivost oko 9,4 tona) koji nije pripadao ovoj gami (drugačija tehnička osnova). Model S5 nije bitan za ovu priču, a S6, S7 i S8 su bili pogonjeni Perkins 6.354 dizel motorom koji iz 5,8 litara radne zapremine izvlači 124 KS pri 2.800 o/min. i 392 Nm pri 1.600 o/min. Ono što je bitno za ovu priču su pogonski dizel motori, odnosno snažni dizel motori koje Savijem nije imao. Zbog toga od 1961 god. traže partnera, da bi ga našli u zapadno njemačkoj kompaniji MAN. Potpisuje se ugovor o saradnji na 15 godina (od 1967 do 1982 god.) tako da 1967 god. slijedi redizajn cjelokupne game koja uz razna tehnička prilagođavanja podrazumjeva i kipajuću kabinu kao i MAN motore tako da se dodaje slovo ,,M’’ u oznaci. Time je model Saviem SM8 dobio pogonski dizel motor MAN 797 koji iz 5,49 litara radne zapremine izvlači 150 KS pri 2.900 o/min. i 402 Nm pri 1.700 o/min. Ukupno dozvoljena težina kamiona je 12,3 tona (nosivost oko 8 tona). Postojale su i dvije verzije tegljača Saviem SM8 T (ukupno dozvoljena težina 19 tona) i Saviem SM8 TY (ukupno dozvoljena težina 21,5 tona). Uz petostepenu mjenjačku kutiju snaga se prenosila na zadnju osovinu, a nudio se u međuosovinskim razmacima od 3; 3,5; 4; 4,5 i 5,3 m. Proizvodio se do 1975 god. kada ga mjenja Saviem JP 13 sa puno modernijom kabinom i istim pogonskim motorom.

Razvoj vojne verzije

Vojni kamion se može razvijati u dva pravca. Jedan je da se od starta razvija kao vojna varijanta čime je vozilo bolje prilagođeno armijskoj specifikaciji, ali je razvoj na taj način i skuplji. Druga varijanta je da se uzme odgovarajuće civilno vozilo koje bi se onda preuredilo po armijskim specifikacijama. Ta druga varijanta je jeftinija i vozilo se uglavnom brže razvije. Upravo je 1970 god. francuska vojska pravila studiju koji bi domaći kamion mogao da se transformiše u vojni. Znajući za to Savijem miltarizuje svoj kamion Saviem SM8 te ga predstavljaju 1971 god. Tada Savijem nudi kamion na korišćenje francuskoj vojsci koja ga prihvata, ali uz obrazloženje da oni trenutno nemaju potrebu za tom vrstom kamiona. Testovi se odvijaju tokom 1972 i 1973 god., a SM8 je ocjenjen kao jednostavan i robustan sa dobrim karakteristikama na terenu, a najveće mane su bile vješanje i kabina. Kabina nije pružala zadovoljavajuću preglednost i bila je isuviše bučna. Vazdušne snage su 1973 god. potom preuzele Saviem SM8 da ga uporede sa Berliet GBC 8KT gdje su Savijem ocjenili boljim kamionom, ali su imali iste zamjerke kao kopnena vojska na vješanje i kabinu. Ni jedan ni drugi rod vojske nije naručio kamione. Vojska 1974 god. raspisuje tender za novim vojnim kamionom nosivosti 4 tone. Na tender se prijavljuju tri francuska proizvođača koji moraju isporučiti po 10 vozila vojsci na ispitivanje. Te 1975 god. isporučeni su Unic XU 4×4, Berliet GBD i Saviem SM8 4x4, te zbog ranije uočenih problema sa kabinom ponuđen je i Saviem SM8 Carrier koji ima kabinu po vojnim specifikacijama (Carrier je konstruktor koji izrađuje kabinu), ali je ova varijanta dosta skuplja. Tokom 1976 god. odlučen je pobjednik, Enik (Unic) je odbačen jer ima isuviše stranih djelova (Fiat kabina i motor), Berlije (Berliet) se pokazao najboljim, ali je bio preskup, tako da je odbran Savijem (Saviem) sa civilnom kabinom (ona koja je kritikovana, ali izmjenjena u nekim detaljima, sa kabinom Carrier je bio preskup). Ugovor između francuske vojske i Savijema je potpisan 1977 god. da bi kamion Saviem SM8 4x4 redove francuske vojske počeo da popunjava tokom 1978 god. Da podsjetimo da je iste te 1978 god. Savijem kupio Berlije (Berliet) čime se mjenja ime grupacije u ,,Reno industrijska vozila’’ (Renault Véhicules Industriels), skraćeno Renault V.I., čime se 1980 god. oznaka kamiona mjenja u Renault SM8 4x4. Reno (Renault) odlučuje da od 1982 god. na svakom vojnom terenskom kamionu stoji oznaka TRM (Toutes Roues Motrices, što znči pogon na svim točkovima) te približna nosivost, tako da je od 1982 god. oznaka kamiona Renault TRM 4000. Do 1989 god. napravljeno je 8.806 ovih kamiona.

   Šta je nudio Saviem SM8 4x4/Renault SM8 4x4/Renault TRM 4000? Pogonski dizel motor MAN 597 je iz 5.270 kubika izvlačio 135 KS i 400 Nm. Snaga se preko petostepene mjenjačke kutije i dvostepenog reduktora prenosila na sva četri točka. Maksimalno dozvoljena težina kamiona je 10.000 kg, a kako je masa kamiona 5.680 kg nosivost mu je 4.320 kg. Maksimalna brzina je 87 km/h, a autonomija 800 km. Dužina je 6,53 metra, uz širinu od 2,19 m. Moglo je da se bira hoće li na zadnjoj osovini biti jednostruki (D100) ili dupli (D130) točkovi.

[ Attachment: You are not allowed to view attachments ]

RENAULT GBC-180

,,Reno industrijska vozila’’ (Renault Véhicules Industriels), skraćeno Renault V.I. su osnovani 1978 god. kada su se ujedinili Berlije (Berliet) i Savijem (Saviem). Savijem (Société d’outillage mécanique et d’usinage d’artillerie) je nastao kada su se 1955 god. ujedinili Latl (Latil), Somua (Souma) i odeljenje Renoa (Renault) za proizvodnju kamiona i autobusa. Time je Renault V.I. postala kompanija koji ima puno (ujedinjenog) iskustva u proizvodnji komercijalnih vozila, a ostali su jedini veliki proizvođač srednje teških i teških kamiona u Francuskoj. Kada se pogledaju kamioni u francuskoj vojsci to su uglavnom oni koji su sada pod ,,šapom’’ kompanije Renault V.I. Od 1982 god. vojni program označavaju sa TRM (Toutes Roues Motrices, što znači pogon na svim točkovima). Tu su laki kamioni Saviem TP3 odnosno Renault TRM 1200 koji su se proizvodili od 1970 do 1983 god., te nasljednik Renault TRM 2000 koji se proizvodio od 1982 do 1990. U srednje teškom segment tu je Berliet GBC 8KT koji se proizvodio od 1961 do 1975 god., Saviem SM8 4x4, odnosno Renault TRM 4000 koji se proizvodio od 1978 do 1989 god. Ono što bitno u ovoj priči je da kamiona Renault TRM 4000 nema u dovoljnom broju, a kamionima Berliet GBC 8KT krajem osamdesetih/početkom devedesetih će da isteknu resursi tako da francuska vojska traži zamjenu.

Renault V.I. je ponudio da doradi postojeću flotu kamiona Berliet GBC 8KT jer im je osnova odlična. Ta dorada se sastoji od povećanja nosivost sa 4 na 5 tona, zamjenu motora koji radi na dizel i razvija 175 KS (stari 135 KS), povećanje dometa na 800 km (ranije 600 km), ugradnja nove udobnije kabine (kao i na predhodniku njuškaša). Sama šasija nije puno dirana jer na nju nije bilo primjedbi tokom eksplotacije. Poslije prepravke ti kamioni su nosili oznaku Renault GBC-180. Renault GBC-180, dakle nije novi kamion, već je to Berliet GBC 8KT sa produženim resursima. Pogonski dizel motor Renault 06.02.26 razvija 175 KS i 575 Nm, snaga se dalje prenosila preko mjenjača sa šest brzina i dvostepenog reduktora na sve tri osovine (6x6) ili na jednu zadnju osovinu (6x2). Ukupno dozvoljena težina kamiona je 12,8 tona (sandučar je težak 7,47 tona, te je nosivost 5,33 tone), a maksimalna brzina 88 km/h, može da savlada uspon od 50%, bočni nagib od 30%, te može bez priprema da prođe kroz vodu duboku 1,2 m. Na gore opisan način je od 1997 do 2010 god. prepravljeno 5.620 ovih vojnih kamiona.

[ Attachment: You are not allowed to view attachments ]

RENAULT TRM 10000

Prva vojna verzija

Iduard Roše (Edouard Rochet) i Teodor Šnejder (Théodore Schneider) 1889 god. osnivaju kompaniju za proizvodnju bicikla (Société de Construction Vélocipédique du Rhône) da bi 1892 god. promjenili ime (Société Lyonnaise de Construction Vélocipédique et Automobile Rochet & Schneider), te se njihovi prozvodi zovu Roše Šnejder (Rochet Schneider). Prvi automobil konstrušu 1896 god., a do drugog svjetskog rata imaju preko 60 patenata vezanih za auto-industriju (hidraulične kočnice, automatski karburator, mjenjač i mehanizmi prenosa, …). Proizvodnja automobila je okončana 1931 god., a tada se koncetrišu na proizvodnju šasija sa svim odgovarajućim elementima za kamione i autobuse. Razvijaju mnoga napredna konstruktorska rješenja za komercijalna vozila. Poslije drugog svjetskog rata, tačnije 1949 god. počinju razvoj kamiona za vojsku koji označavaju kao Rochet Schneider T6, odnosno verziju tegljača kao Rochet Schneider T12. Ipak, zbog teške posljeratne situacije 1950 god. prekidaju proizvodnju sopstvenih kamiona i počinju da proizvode komponente za druge kompanije, a najviše za Berlije (Berliet). Razvojno odeljenje Roše Šnejder 1954 god. prelazi u ruke kompanije Berlije (Berliet), a time i razvoj (skoro gotovih) vojnih kamiona T6 i T12. Kada su kamioni razvijeni oni 1957 god. dobijaju oznake Berliet GBU 15, odnosno Berliet TBU 15 za tegljač. Kompanija Roše Šnejder (Rochet Schneider) prestaje da postoji 1959 god. kada je kompletno preuzima kompanija Berlije (Berliet). Što se tiče vojnog kamiona Berliet GBU 15 (i tegljača Berliet TBU 15) on je počeo da se isporučuje francuskoj vojsci 1959 god. Sa pogonskim motorom radne zapremine 14,78 litara koji je mogao da sagorjeva više vrsta goriva, u zavisnosti od goriva koje sagorjeva razvijao je do 200 KS pri 1.800 o/min. Maksimalnna dozvoljena težina je 21,8 tona na terenu (tada je nosivost oko 6 tona), odnosno za 4 tone više na uređenom putu. Tegljač je mogao da vuće tadašnja borbena vozila i tenkove. Ono što je interesatno, izdvajao se od mnogih teških kamiona tog vremena po trambus kabini koja je bila velika i mogla je udobno smjestiti vozača i saputnike. Kamion je mogao da vuče 8 t, tako da mu je zadatak bio da vuče haubicu od 155 mm. Od 1961 god. nudi se i šlep Berliet TBU 15 CLD (Camion Lourd de Dépannage) koji nazad ima kran koji diže 10 tona. Osim vojske Francuske ovo vojno vozilo (najčešće u verziji sandučara) su nabavile i vojske iz Belgije, Kine i Ujedinjenih Arapskih Emirata.

Druga vojna verzija

Manji kamion oznake Berliet GBC 8KT je bio dosta popularniji, a ovaj kamion ukupno dozvoljene težine od 12 tona se proizvodio od 1961 do 1975 god. Francuska vojska tokom 1970 god. pravi studiju koji domaći kamioni mogu poslužiti kao dobra osnova za buduće vojno taktičko vozilo, te smatraju da je pomenuti Berlije (Berliet) zastario. Kako će uskoro biti raspisan tender za zamjenu kamiona GBC 8KT tako je Berlije (Berliet) počeo da razvija odgovarajući kamion čija je osnova goreopisani veći kamion GBU koncepcije 6x6. Uz osovinu manje, te kraću šasiju koja je tome prilagođena, uz modernizovanu trambus kabinu kojoj se prednja maska otvarala radi lakšeg pritupa motoru. Pogonski dizel motor je iz 8,82 litre radne zapremine izvlačio 185 KS. Prvi prototip je predstavljen 1973 god. Vojska raspisuje tender za odgovarajućim kamionom 1974 god., a na isti su prijavljena tri modela Unic XU 4×4, Berliet GBD i Saviem SM8 4x4. Berlije isporučuje 20 primjeraka radi testiranja koja su trajala do 1976 god. kada je odlučen pobjednik konkursa. Enik (Unic) je odbačen jer ima isuviše stranih djelova (Fiat kabina i motor), a Berlije (Berliet) je bilo najbole vozilo po svim tehničkim parametrima, ali dva ekonomska parametra, veća nabavna cijena i veća potrošnja goriva su ga koštale pobjede, tako da je odabran Savijem (Saviem) koji je počeo da se isporučuje francuskoj vojsci od 1978 god, (a koji je kasnije promjenio ime u Renault TRM 4000). Iako je njihov kamion odbijen Savijem (Saviem) počinje proizvodnju ovog modela te ga nudi specijalizovanim služba (vatrogasci, gorska sluba, policija,…) kojima treba terenski kamion, a nude ga i vojskama van Francuske. Na isti način modernizuju i varijantu 6x6 kako bi u budućnosti zamjenili GBU. Time su oznake Berliet GBD 4x4 i Berliet GBD, a nudio se kao sandučar, kipper, cistjerna, tegljač, … U Francuskoj su glavni kupci vatrogasci i civilna zaštita, a izvozio se uglavnom na bliski istok i Maroko. Savijem (Saviem) i Berlije (Berliet) se ujedinjuju 1978 god. stvarajući ,,Reno industrijska vozila’’ (Renault Véhicules Industriels), skraćeno Renault V.I.,te se 1980 god. iz imena gubi gubi Berlije (Berliet), a od 1982 god. Renault V.I. za sve svoje vojne modele uvodi oznaku TRM (Toutes Roues Motrices, što znači pogon na svim točkovima), tako da Berliet GBD 4x4 postaje Renault TRM 6000, a Berliet GBD 4x4 postaje Renault TRM 9000. Francuska vojska se snadbjeva manjim modelima Renault TRM 2000 i Renault TRM 4000, a ova dva veća modela ostaju u programu za druge korisnike. No, 1984 god. francuska vojska traži zamjenu za kamion Berliet GBU 15.

Treća vojna verzija

Reno industrijska vozila (Renault Véhicules Industriels), skraćeno Renault V.I. su ostali jedini veliki proizvođači srednje teških i teških kamiona u Francuskoj. Kako Francuska vojska traži domaći kamion oni su bili jednina adresa na koju su se obratili. Reno je u proizvodnji imao Renault TRM 9000, terenski kamion konfiguracije 6x6 kojega su odlučili dodatno da dorade. Povećana je nosivost, dorađene su osovine, mjenjač, raduktor i prenos, te se povećavaju i rezervoari za gorivo kako bi automonija bila veća od 1.000 km. Uz sve te izmjene oznaka kamiona je Renault TRM 10000, a pokreće ga dizel motor Renault MIDR 06.20.45 koji iz 9.830 kubika izvlači 300 KS i 1.250 Nm. Snaga se dalje prenosi proko mjenjača sa devet brzina na svih šest točkova. Ukupno dozvoljena težina kamiona je 23.000 kg (prazan sandučar je težak 10.290 kg, što znači da mu je nosivost 12.710 kg). Dužina kamiona je 9,45 m, širina 2,5 m, a visina (kabina) je 3,06 m. Maksimalna brzina mu je 89 km/h, a uz prosječnu potrošnju od 50 litara na 100 km autonomija mu je 1.200 km. Minimalno odstojanje od tla je 0,63 m, a kamion bez ikakve pripreme može kroz vodu duboku 1,2 m, a savladava uspone od 60%. Te 1984 god. naručeno je 178 ovih kamiona, da bi 1987 god. naručeno još 759 kamiona, a do 1995 god. je uz pomenutih 837 kamiona isporučeno još dodatnih 1.000. U decembru 2019 god. u redovima francuske vojske je bilo aktivno 946 ovih kamiona, a krajem 2022 god. jedan broj je doniran Ukrajni.

[ Attachment: You are not allowed to view attachments ]

RENAULT TRM 700-100 T

Kao jedini proizvođač kamiona u Francuskoj vojska se snadbjeva od kompanije Renault V.I. Za Renault V.I. može se reći da osim iskustva u proizvodnji svojih kamiona imaju ugrađeno iskustvo od kompanija koje su direktno ili indirektno preuzeli: Latil, Bouhey, Farcot, Champigneul, Souma (Société d’outillage mécanique et d’usinage d’artillerie), Saviem (Société Anonyme de Véhicules Industriels et d’Équipements Mécaniques), Rochet Schneider i Berliet. Na sve ovo trebamo dodati i to da Reno (Renault) od 1979 god. posjeduje 10% američke kompanije Mak (Mack), da bi do se 1983 god. taj udio povećao na 40%. Tokom 1987 god. Reno svoj udio vlasništva nad kompanijom Mak predaje kompaniji ,,Reno industrijska vozila’’ (Renault Véhicules Industriels), a Renault V.I. je 1990 god. postao vlasnikom cjelokupnih dionica Maka. Zbog toga nude široku paletu kamiona francuskoj vosci, od lakog kamiona Renaut TRM 2000 preko srednje teškog modela Renault TRM 4000, te teškog kamiona Renault TRM 10000. Ipak, to nije dovoljno.

   AMX-30 je glavni borbeni tenk u Francuskoj, taj tenk se proizvodio od 1966 do 1993 god. u 3.571 primjerku, a krasi ga top od 105 mm. Uz dužinu od 9,48 m, širinu od 3,1 m te visinu od 2,86 m ukupna težina tenka je 36 tona. Razvoj novog tenka počinje 1983 god., a prvih šest prototipova je završeno 1989 god. Taj novi Lekler (Leclerc) tenk počinje da se proizvodi od 1990 god., te ima top od 120 mm, a dužina mu je 9,87 m, a uz širinu od 3,71 m i visinu od 2,53 m masa ovog novog glavnog borbenog tenka je 54,5 tona. Za njega je potreban tegljač koji može da povuče bar 60 tona, a takvo vozilo ne postoji u francuskoj vojsci. Tegljač Berliet THR 350 (kasnije Renault R360) može da povuče do 45 tona, što je dovoljno za AMX-30, ali ne za Lekler (Leclerc). Zbog toga francusko ministarstvo odbrane 1987 god. raspisuje tender prema 16 proizvođača (Renault, Mercedes-Benz, Iveco, Faun, MAN,…) koji bi napravili tegljač (i odgovarajuću poluprikolicu) koji može da povuče 60 tona. U inicijalnoj selekciji francuskim zvaničnicima su najviše svidjela dva modela koja su ušli u uži krug, to su Faun Hercules RTS i Renault TRM 700-100 T. Reno (Renault) je ojačao šasiju svog kamiona Renault TRM 10000, za pogon je uzet dizel motor Mack E9 konfiguracije V8 koji iz 16,5 litara izvalači 700 KS što je dovoljno za maksimalnu brzinu od 80 km/h. Mjenjačka kutija je dodatno osnažena i ima deset brzina, a na zadnjoj osovini su dupli točkovi. Pošto se u tehničkim zahtjevima tražilo da je domet prilikom transporta tenka od 800 do 1.000 km ugrađena su dva rezervoara za gorivo, svaki sa po 500 litara zapremine. U septembru 1993 god. odabran je Renault TRM 700-100 T, a proizvodnja mu počinje 1994 god., a do 1996 god. isporučeno je 179 primjeraka. Ono što je najvažnije težina vučnog voza može biti do 98 tona, a kako je sam kamion težak 16,8 tona, a uz uračunatu težinu poluprikolice može da se ponese/povuče do 75 tona tereta.

[ Attachment: You are not allowed to view attachments ]

[wulfy]

RENAULT SHERPA 5 / RENAULT SHERPA 10

[/size][/b]

Razvoj srednje teških kamiona

Kamion je riječ iz francuskog jezika za koju se pretpostavlja da je u naše krajeve došla oko prvog svjetskog rata, te smo je usvojili bez prevoda. Kamionom smatramo svako teretno vozilo čija je ukupna težina preko 3,5 tona. Laki kamion je onaj koji ima ukupno dozvoljenu težinu od 3,5 do 7,5 tona, srednje teški kamion je onaj koji ima ukupno dozvoljenu težinu od 7,5 do 18 (u nekim državama 19) tona, a teški kamion je onaj čija je ukupno dozvoljena težina od 18 do 40 (u nekim državama do 60) tona. Reno industrijska vozila (Renault Véhicules Industriels), skraćeno Renault V.I. su jedini proizvođači srednje teških i teških kamiona u Francuskoj. Srednje teški segment pokriva Saviem J koji se proizvodi od 1975 god, a od 1980 god. mu je oznaka Renault S, da bi od 1987 god. oznaka bila Renault Midliner. Proizvodnja mu prestaje 1999 god. kada dolazi model Renault Midlum koji se proizvodi do 2014 god. Od 2013 god. do danas ovaj segment pokriva Renault D. Stepenicu iznad se od 1977 god. proizvodi Saviem H, koji 1980 mjenja oznaku u Renault G, odnosno od 1992 god. u Renault Manager. Proizvodi se do 1996 god. kada ga mjenja Renault Premium Distribution koji se proizvodi do 2013 god., a njega do danas u toj klasi smjenjuje Renault D Wide. Da, ovi se modeli mogu militarizovati (Reno je upravo to radio i takve je kamione nudio, kako francuskoj, tako i drugim vojskama), ali ipak, ponekad treba imati u programu i namjenski razvijen kamion.

Stvaranje kompanije Reno vojni kamioni

Reno industrijska vozila (Renault Véhicules Industriels), skraćeno Renault V.I. proizvodi kamione i autobuse, a 1999 god. se izdvaja dio za proizvodnju autobusa koji se udružuje sa italijanskom kompanijom Iveko (Iveco) stvarajući kompaniju Irisbus. Iste te 1999 god. Volvo se razdvaja na Volvo automobile (Volvo personvagnar) i Volvo grupu (Volvokoncernen) koja radi sa kamionima, radnim mašinama, industrijskim i brodskim motorima, ... Renault V.I. tokom 2001 god. prelazi pod okrilje Volvo grupe, a time Reno (Renault) ima udio od 21,6% u Volvo grupi. Tada Renault V.I. prodaje svoj udio u Irisbus-u tako da više u svom proizvodnom programu nemaju autobuse. Zato tokom 2002 godine Reno industrijska vozila (Renault V.I.) mjenja ime u Reno kamioni (Renault Truck), a u okviru Reno kamiona odvaja se podkompanija Reno vojni kamioni (Renault Trucks Defense), skraćeno RDT, sa sjedištem u Versaju (Versailles). RDT (Renault Trucks Defense) tokom 2006 god. postaje vlasnikom kompanije ACMAT (Ateliers de Construction Mécanique de L'Atlantique), a 2012 god. i Penar Defense (Panhard Defence) koju čine Overland (Auverland) i Penar (Panhard). Reno (Renault) iste te 2012 god. prodaje svoj udio u Volvo grupi (Volvokoncernen) tako da su Reno kamioni sada potpuno odvojeni od Renoa, ali i dalje dijele isti logo. Sledeće 2013 god. Vovo grupa prodaje svoj dio za proizvodnju građevinskih/radnih mašina (kupac je Terex Corporation). Volvo grupa saopštava da dio za vojne potrebe čini tek 1,5% prihoda, te 2016 god. donose odluku da prodaju sve kompanije koje se bave vojnim programom: Reno vojni kamioni (Renault Truck Defence), Mek vojna vozila (Mack Defence), Volvo vojna vozila (Volvo Defence), ACMAT i Penar Defense (Panhard Defence). Sledeće 2017 god. povlače odluku o prodaji, a 2018 god. reoraganizuju vojni program između ostalog i tako što ujedinjuju tri izvorno francuske kompanije (Renault Truck Defence, ACMAT i Panhard Defence) u jednu dajući joj ime Arkus (Arquus). Time poslije 16 godina nestaje kompanija Reno vojni kamioni (Renault Trucks Defense).
 

Srednje teški vojni kamioni

Koristeći ogromno iskustvo, a vođeni idejom unifikacije (šasija sa istim elementima, osovine, sistem prenosa, kabina, …) na istoj tehničkoj osnovi Reno vojni kamioni (Renault Trucks Defense) predstavljaju dva vozila na vojnom sajmu u Parizu 2004 god..

Renault Sherpa 5 je kamion koncepcije 4x4 ili 6x6 koji ima ukupno dozvoljenu težinu od 14,2 tona (u konfiguraciji 4x4), odnosno 15,2 tona (u konfiguraciji 6x6). Nosivost je oko 6,7 tona. Ovaj model treba da zamjeni kamione Renault TRM 4000 i Renault GBC-180 kada im isteknu resursi. Renault Sherpa 5 je opremljena dizel motorom koji razvija 240 KS pri 2.300 o/min. i 1.010 Nm pri 1.200 o/min. Terenske sposobnosti potvrđuju podaci o minimalnom odstajanju od tla 0,4 m, da može savladati uspon od 60%, bočni nagib do 30%, bez priprema prolazi kroz vodu duboku 1,2 m, savladava stepenik visine 0,5 m, te može da pređe preko rova širokog 0,9 m. Maksimalna brzina je 90 km/h, a uz rezervoar od 200 l ima autonomiju 850 km. Serijski je manuelni mjenjač a može da se naruči automatski, a na spisku opreme je podešavanje pritiska u gumama iz kabine, sposobnost da radi na minus 32 stepena celzijusovih, da sa puknutom gumom može nastaviti da se kreće, … U verziji sandučara može da preveze 18 vojnika (varijanta 4x4), odnosno 20 (varijanta 6x6), a nudi se i kao nosač skloništa, kamion veze, platform za nošenje nekog naoružanja, … možda je i najpoznatija varijanta opremljena artiljerijskim sistemom CAESAR (CAmion Équipé d'un Système d'ARtillerie). Dimenzije kamiona su takve da se može transportovati avionom (C-130 Hercules i Airbus A400M Atlas). Maksimalna težina kombinacije vučnog vozila i vučenog vozila je 24,2 tone.

[ Attachment: You are not allowed to view attachments ]

Renault Sherpa 10 je kamion koji djeli mnoge tehnikalije sa manjim modelom, ono gdje se razlikuju je ukupno dozvoljena težina od 18,5 tona (u konfiguraciji 4x4), odnosno 20,5 tona (u konfiguraciji 6x6). Nosivost je oko 10,5 tona. Ovaj model treba da zamjeni kamion Renault TRM 10000. Renault Sherpa 10 je opremljena jačim dizel motorom koji razvija 320 KS, te ima rezervoar za gorivo zapremine 310 litara. Sve ostale tehnikalije su iste, a pomenimo da je maksimalna težina kombinacije vučnog vozila i vučenog vozila 33,5 tone. Zbog veće rezerve u težini najćešće se ova varijanta radi sa dodatnim zaštitnim oklopom. Ukoliko je kabina oklopljena onda ovaj model nosi artiljerijski sistem CAESAR (CAmion Équipé d'un Système d'ARtillerie).

[ Attachment: You are not allowed to view attachments ]  

Ova dva modela ostaju u proizvodnom programu do 2018 god. tako da na njih nije stavljana značka Arkus (Arquus).

RENAULT SHERPA 15 / RENAULT SHERPA 20

Razvoj teških kamiona

Berlije (Berliet) je bio najveći proizvođač teških kamona u Francuskoj, a njihov najteži model je Berliet GR, odnosno kao tegljač sa oznakom Berliet TR, a koji se proizvodio od 1970 do 1980 god. dobija nasljednika u modelu Renault R serije koja se proizvodi od 1980 do 1996 god. Nasleđuje ga Renault Premium Route koji se proizvodi od 1996 do 2013 god. U tom segmentu kao stepenica iznad se proizvodio i Renault Magnum od 1990 do 2013 god. Sve ove modele mjenja Renault T serije koji se proizvodi od 2013 god. do danas.

Ovdje treba pomenuti još jedan segment, a to je da kamioni, radi veće efikasnosti, bivaju sve manje unirvezalni, te svi ovi nabrojani kamioni postaju neupotrebljivi van asvaltiranih puteva. Zbog toga se nude robusniji kamioni koji mogu da se koriste na gradilištu, na slabo uređenim putevima, ali se mogu koristiti i na uređenim putevima (gdje su manje efikasni od predhodno nabrojanih kamiona). Njuškaš Berliet GBH 12 se može posmatrati kao takav kamion, a od 1980 god. nosi značku Renault. Redizajn modela sljedi 1986 od kada je poznat sa oznakom Renault CBH i ostaje u proizvodnom programu do 1997 god. Ovaj kamion nasleđuju modeli sa trambus kabinom kao što je Renault Premium Lander koji se proizvodi od 1996 do 2013 god. kada ga mjenja Renault C serije koji se proizvodi do danas, a koji ima konfiguraciju 4x2, 4x4, 6x4 ili 8x4. Stepenicu iznad je Renault Kerax koji se proizvodi od 1997 do 2014 god., a kojega smjenjuje Renault K serije 2013 god., a koji se proizvodi do danas te ima koncepciju 4x4, 6x6, 8x6 i 10x4. Upravo ove dvije tzv. klase gradilišnih kamiona je najlakše transformisati u vojne, a to Reno i radi te ih nudi, kako francuskoj vojsci, tako i nekim drugim vojskama kojima treba vojno taktičko vozilo. Francuska vojska se od svih prepravka pomenutih civilnih kamiona najviše snadbjevala upravo modelom Renault Kerax. No, sve ovo ne znači da je Reno odustao od razvoja isključivo vojnog tatktičkog kamiona.

Teški vojni kamioni

Reno vojni kamioni (Renault Trucks Defense) koristeći što više elemenata sa srednje teške game na vojnom sajmu u Parizu 2006 god. predstavljaju modele iz teške kategorije.

Renault Sherpa 15 je kamion koncepcije 6x6 koji ima ukupno dozvoljenu težinu od 26 tona uz nosivost od oko 15,7 tona. Renault Sherpa 15 je opremljena dizel motorom koji razvija 370 KS. Tehnički, se dakle, oslanja na srednje težak program pa su mnoge tehnikalije iste ili slične, a maksimalna težina kombinacije vučnog vozila i vučenog vozila je 60 tona.

[ Attachment: You are not allowed to view attachments ]

Renault Sherpa 20 je kamion koncepcije 8x8 koji ima ukupno dozvoljenu težinu od 32 tona uz nosivost od oko 19,4 tona. Renault Sherpa 20 je opremljena dizel motorom koji razvija 450 KS. Tehnički detalji su isti kao na manjim kamionima, a maksimalna težina kombinacije vučnog vozila i vučenog vozila je 80 tona.

[ Attachment: You are not allowed to view attachments ]

Ovi teški kamioni koji su dobili ime po izdrživljivom narodu iz Tibeta (Šerpasi) su prestali da se proizvode 2011 god.

[wulfy]

ARQUUS SHERPA LIGHT

Razvoj komapanije Arkus

Arkus (Arquus) je osnovan 2018 god. no, to nije tako jednostavno jer se iza ove kompanije krije velika istorija, pa je red da napravimo neku hronologiju. Roše Šnejder (Rochet Schneider) je osnovan 1889 god., a automobile prave od 1896 god., te imaju preko 60 patenata u auto-industriji (hidraulične kočnice, automatski karburator, mjenjač i mehanizmi prenosa, …). Specijalizuju se za proizvodnju kamiona, pogotovo onih namjenjenih vojsci. Prestaju da postoje 1959 god. kada ih preuzima Berlije (Berliet). Penar (Panhard) je takođe osnovan 1889 god. te se bave proizvodnjom automobila, kamiona i vojnih vozila, a od 1968 god. se isključivo bave okopnim vozilima. Reno (Renault) je osnovan 1899 god. u gradu Bulonj Bijankur (Boulogne-Billancourt), a tokom 1955 god. se odvaja dio za proizvodnju komercijalnih vozila, autobusa i vojnih vozila u posebnu podkompaniju. Berlije (Berliet) je isto osnovan 1899 god. u gradu Vensije (Vénissieux) na jugoistoku Francuske, te se bave proizvodnjom automobila, autobusa, kamiona i vojnih vozila. Latl (Latil) je osnovan 1910 god. na ostacima komopanije Korn e Latil (Korn et Latil) iz 1898 god. a patentirali su pogon na prednjim točkovima. Kada su se kompanije Bue (Bouhey), Farko (Farcot) i Šampinjel (Champigneul) ujedinile 1914 god. nastala je Somua (Société d’outillage mécanique et d’usinage d’artillerie) koja se  bavi proizvodnjom autobusa, kamiona, oklopnih vozila, šinskih vozila, prikolica, poluprikolica i raznih specijalizovanih alata. ACMAT (Ateliers de Constructions Mécaniques de l'Atlantique) je osnovan 1954 god., a najpozantiji proizvod im je vojni kamion nosivosti 2,5 tone koji označavaju kao VLRA (Véhicule de Liaison de Reconnaissance), a koji se još uvijek proizvodi. Za VLRA imaju 12 patentiranih rješenja. U oktobru 1955 god. se ujedinjuju Somua, Latil i Renault podkompanija za proizvodnju komercijalnih vozila, autobusa i vojnih vozila stavrajući Saviem (Société Anonyme de Véhicules Industriels et d’Équipements Mécaniques). Citroen (Citroën) 1967 god. pruzima kompanije Berlije (Berliet) i Penar (Panhard). Savijem (Saviem) se 1978 god. ujedinjuje sa kompanijom Berlije (Berliet), te se mjenja ime u Reno industrijska vozila (Renault Véhicules Industriels), skraćeno Renault V.I., da bi od 1980 god. na svakom vozilu bila oznaka Renault. Time i nestaju imena Berlije (Berliet) i Savijem (Saviem). Penar (Panhard), kao i matični Citroen (Citroën) prelaze u PSA grupaciju. Overland (Auverland) je osnovan 1980 god., a počinju 1982 sa proizvodnjom vozila Kornel (Cournil), a od 1992 preuzimaju proizvodnju vojnog kamiona SOVAMAG (Société des Véhicules Automobiles Michel André Goldman) kojega 1980 god. konstruiše SOVAM (SOciété des Véhicules André Morin). Pomenimo da je Reno (Renault) 1983 god. vlasnikom 40% američke kompanije Mak (Mack), te da taj udio vlasništva predaju kompaniji ,,Reno industrijska vozila’’ (Renault Véhicules Industriels). Reno industrijska vozila (Renault Véhicules Industriels) 1990 god. postaju vlasnikom 100% dionica od kompanije Mak (Mack). Reno industrijska vozila u svom proizvodnom programu imaju razne kamione i autobuse, a 1999 god. se dio za proizvodnju autobusa udružuje sa italijanskom kompanijom Iveko (Iveco) stvarajući kompaniju Irisbus. Iste te 1999 god. Volvo se razdvaja na Volvo automobile (Volvo personvagnar) i Volvo grupu (Volvokoncernen) koja radi sa kamionima, građevinskim/radnim mašinama, industrijskim i brodskim motorima, ... Renault V.I. tokom 2001 god. prelazi pod okrilje Volvo grupe, a time Reno (Renault) imao udio od 21,6% u Volvo grupi. Renault V.I. prodaje svoj udio u Irisbus-u tako da više u svom proizvodnom programu nemaju autobuse te tokom 2002 godine mjenjaju ime u Reno kamioni (Renault Truck). Iste te godine se u okviru Reno kamiona se odvaja podkompanija Reno vojni kamioni (Renault Trucks Defense), skraćeno RTD, sa sjedištem u Versaju (Versailles). Overland (Auverland) 2005 god. od PSA grupacije preuzima Penar (Panhard), a kako je to još uvijek cijenjeno ime u svjetu vojne tehnologije tako 2006 god. mjenjaju ime u Penar Defense (Panhard Defence). Iste te 2006 god. Reno vojni kamioni (Renault Trucks Defense) kupuju ACMAT (Ateliers de Construction Mécanique de L'Atlantique). Tokom 2012 god. Reno (Renault) prodaje svoj udio u Volvo grupi (Volvokoncernen) tako da su Reno kamioni (Renault Truck) sada potpuno odvojeni od Renoa, ali i dalje dijele isti logo. U novembru iste godine Reno vojni kamioni (Renault Trucks Defense) kupuju kompaniju Panar Defence (Panhard Defence). Sledeće 2013 god. Teraks Korporejšn (Terex Corporation) od Vovo grupe (Volvokoncernen) kupuje dio za proizvodnju građevinskih/radnih mašina. Volvo grupa saopštava da dio za vojne potrebe čini tek 1,5% prihoda, te 2016 god. donose odluku da prodaju sve kompanije koje se bave vojnim programom: Reno vojni kamioni (Renault Truck Defence), Mek vojna vozila (Mack Defence), Volvo vojna vozila (Volvo Defence), ACMAT i Panar Defence (Panhard Defence). Ipak, sledeće 2017 god. povlače odluku o prodaji, a 2018 god. reoraganizuju vojni program između ostalog i tako što ujedinjuju tri izvorno francuske kompanije (Renault Truck Defence, ACMAT i Panhard Defence) u jednu dajući joj ime Arkus (Arquus). Ime Arkus (Arguus) je nastalo kombinacijom dvije latinske riječi ,,oružje’’ (Arma) i ,,konj’’ (Equus).

Arkus (Arguus) ima u svom proizvodnom programu pojedina vozila koje je nasljedio od kompanija predhodnice, a ima i nova vozila koja je razvio na predhodnim vozilima od kompanija predhodnica ili je počeo razvoj ispočetka (a opet se oslanjajući na veliko iskustvo), a tipični primjeri su kamion VLRA (Véhicule de Liaison de Reconnaissance et d'Appui or Liaison) koji se proizvodi od 1967 god., oklopno vozilo za pratnju VAB (Véhicule de l'Avant Blindé) koji se proizvodi od 1979 god., oklopno borbeno vozilo pješadije VBCI (Véhicule Blindé de Combat d'Infanterie) od 2008 god., oklopno vozilo za izviđanje Fortress od 2014 god., višenamjensko oklopno vozilo VBMR Griffon (Véhicule Blindé Multi-Rôle Griffon) od 2019 god., lako višenamjensko oklopno vozilo VBMRL Serval (Véhicule Blindé Multi-Rôle Léger Serval) od 2022 god., oklopno vozilo za izviđanje i borbu EBRC Jaguar (Engin Blindé de Reconnaissance et de Combat Jaguar) od 2022 god., … da ne nabrajam sve, vrlo široka paleta vozila, a ovdje bi bilo zanimljivo opisati kada počne serijska proizvodnja game kamiona Armis koji će imati koncepciju 4x4, 6x6 ili 8x8, a koja je kao prototip prikazan 2020 god.

Razvoj lakih kamiona

Reno industrijska vozila (Renault Véhicules Industriels) razvijaju laki kamion sa šasijom i pogonom na zadnje točkove koristeći za kabinu onu koju je Reno (Renault) razvio za svoj kombi/furgon Renault Master iz 1980 god. Na tržištu se 1982 god. pojavljuje Renault B serije, odnosno na nekim tržištima kao Renault Messenger, a nudio se u varijanti lakog kamiona, furgona, kombija ili mini busa. Proizvodi se do 1999 god. kada ga mjenja Renault Mascott. Ovom drugom proizvodnja prestaje 2010 god., te nema direknog nasljednika. Nasleđuje ga Renault Master treće generacije koji ima varijante koje pokrivaju i ovaj težinski segment, ali to je sada vozilo sa samonosećom karoserijom kojoj nedostaje robusnosti za prepravke u vojna vozila. Reno industrijska vozila (Renault Véhicules Industriels) na osnovu ovog lakog kamiona/furgona/kombija razvija terensko vozilo koje nudi tržištu od 1986 god., a koje je od 1986 do 1991 god. učestvovalo na reliju Pariz – Dakar. Iako vrlo sposobno terensko vozilo ono nije bilo interesatno francuskoj vojsci, ali je našao kupce u drugim služba kao što je direkcija za izgradnju puteva pri francuskom ministarstvu saobraćaja, vatrogasci, žardamerija,…

Laki vojni kamioni

Na vojnom sajmu u Parizu Reno vojni kamioni (Renault Trucks Defense) predstavlja dvoje vozila koncepcije 4x4. Renault Sherpa 2 sa četri sjedišta i tovarnim prostorom koji može da ponese 2 tone. Renault Sherpa 3 sa dva sjedišta i tovarnim prostorom koji može da ponese 3,5 tona. Proizvodnja im počinje 2007 god., a osim pomenuta dva bazna modela gamu čine Renault Sherpa 3A koja ima oklopljenu kabinu, Renault Sherpa 3 Grand Volume gdje se u tovarnom prostoru mogu smjestiti 8 vojnika, Renault Sherpa 3 Special Forces kao lako jurišno vozilo i Renault Sherpa 3 High Intensity kao izviđačko vozilo specijalaca. Tokom 2010 god. sljedi redizajn pa se vozila i drugačije označavaju pa postoje sledeće varijante:
- Renault Sherpa Light APC je varijanta sa troje vrata koja može da poveze do 10 vojnika, a postoji mogućnost montiranja naoružanja na krovu.
- Renault Sherpa Light Assault Ladder namjenjena za borbu sa terorističkim grupama koja ima modularnu platformu i merdevine koje se izvlače do 8,5 metara visine.
- Renault Sherpa Light Scout je izviđačko, komandno, patrolno i osmatračko vozilo koje ima mjesta za 5 vojnika. Vjetrobrani i prozori na vratima (četvoro vrata) imaju balističku zaštitu.
- Renault Sherpa Light Special Forces je lako jurišno vozilo sa mogućnošću montiranja naoružanja i prenosive balističke zaštite.
- Renault Sherpa Light Poids Lourd Forces Spéciales je vozilo rađeno po specifikacijama francuskih specijalnih snaga iz 2016 god., te ima jači motor od 265 KS.
- Renault Sherpa Light Sabare je vozilo veze.
- Renault Sherpa Light Station Wagon je varijanta sa petoro vrata a služi kao izviđačko, komandno, patrolno i osmatračko vozilo.
- Renault Sherpa Light Weapon System Carrier je vozilo koje ima oružije u tovarnom djelu.
- Renault Sherpa Light Armored Ambulance je oklopljena varijanta saniteta.
- Renault Sherpa Light Internal Security Vehicle je vozilo za patroliranje.

Po sklopljenom sporazumu o licenci u Indoneziji se od 2011 god. proizvodi Renault Sherpa Light sa oznakom Pindad Elang. Mak (Mack) od 2014 god. na tržištu SAD nudi ovaj model, ali pošto ga nudi kao domaći model oznake su mu: Mack Sherpa Scout (Renault Sherpa Light Scout), Mack Sherpa Special Forces (Renault Sherpa Light Special Forces), Mack Sherpa Carrier (Renault Sherpa Light Weapon System Carrier) i Mack Sherpa Hawkeye (sa minobacačem od 105 mm). Iste te 2014 god. počinje proizvodnja po licenci i u Brazilu, a oznaka mu je Avibras TUPI, ali je ugovor za snadbjevanje brazilke vojske pripao modelu Iveco LMV. Od 24. maja 2018 god. umjesto oznake Renault stoji Arguus. Vredi pomenuti da je na osnovu ovog vozila razvijen Arguus Sabre koji je prikazan 2019 god. Vojska je uzela da testira to vozilo 2021 god. Arkus (Arguus) 19. maja 2020 god. saopštava da je proizvedeno 1.000 vozila Sherpa Light. Tokom 2021 god. sklapa se ugovor da se ovaj model proizvodi u Egiptu kao Temsah Sherpa, te da se proizvodi i u Rumuniji. Francuske oružane snage su naručile nekih 2.210 ovih vozila, osim u Francuskoj ovo vozilo ima primjenu i u Astraliji, Brazilu, Čileu, Egiptu, Gani, Indiji, Indoneziji, Kataru, Kipru,Kuvajtu, Kosovu, Libanu, Maroku, Meksiku i Saudijskoj Arabiji. Uz nekoliko evolucija/redizajna ovo vozilo se još proizvodi, osim, kao u startu zamišljeno kao laki vojni kamion (do 7,5 tona ukupno dozvoljene težine) sada se sa dodatnim oklopom, prodaje i kao lako oklopno vozilo (do 12 tona ukupno dozvoljene težine). Ovo su podaci trenutne game ovih modela:
- Arquus Sherpa Light APC pokreće turbo dizel motor koji iz 4,76 litara izvlači 265 KS i 810 Nm, a preko automatskog mjenjača i dvostepenog reduktora snaga se prenosi na sva četri točka. Ukupno dozvoljena težina vozila je 11 tona (od toga je nosivost 2,2 tone). Dužina vozila je 6 m (međuosovinski razmak 3,79 m), a uz minimalno odstojanje od tla od 0,33 m može da savlada uspon od 60%, bočni nagib od 40%, da pređe prko rova širokog 0,9 m, te da se popne uz stepenik od 0,4 m. Uz rezervoar od 175 litara i maksimalnu brzinu od 110 km/h autonomija mu je 1.000 km. Oklop mu odgovara standardu STANG 4569 nivo 1 za mine i STANG 4569 nivo 3 za puščana zrna.
- Arquus Sherpa Assault ima isti motor, istu dozvoljenu ukupnu težinu, ali zbog montiranih merdevina samo vozilo je teže tako da mu je nosivost oko 1,5 tona. Oklop mu odgovara standardu STANG 4569 nivo 1 za mine i STANG 4569 nivo 3 za puščana zrna.
- Arquus Sherpa Light Scout je izviđačko, komandno, patrolno i osmatračko vozilo koje ima mjesta za 5 vojnika, a pokreće ga turbo dizel motor koji iz 4,76 litara izvlači 265 KS i 810 Nm, a preko automatskog mjenjača i dvostepenog reduktora snaga se prenosi na sva četri točka. Ukupno dozvoljena težina vozila je 11 tona a pošto nema balističku zaštitu nosivost mu je 4,15 tona. Dužina vozila je 5,43 m (međuosovinski razmak 3,54 m)
- Arquus Sherpa Light Station Wagon je isto vozilo kao gornje, ali ima zatvoreni tovarni prostor, te ima  oklop koji odgovara standardu STANG 4569 nivo 1 za mine i STANG 4569 nivo 3 za puščana zrna, pa je nosivost 2,53 tona.
- Arquus Sherpa Light Station Wagon XL je isto vozilo kao gornje, ali ima visočiji tovarni prostor pa je visina vozila 2,54 m (ima visinu od 2,13 m), a uz oklop i višu građu nosivost mu je 2,35 tona.
- Arquus Sherpa Light Carrier je klasičan laki kamionet koji djeli iste tehnikalije ali bez oklopljene kabine (za vozača i suvozača) i otvorenog tovarnog dijela nosivost mu je 4,8 tona. Uz međuosovinski razmak od 4,1 m dužina ovog vozila je 6,25 m.
- Arquus Sherpa Light Carrier Long ima međuosovinski razmak od 4,37 m, a dužinu ovog od 6,86 m. Sve ostale karakteristike su iste kao na gornjem modelu.

[ Attachment: You are not allowed to view attachments ]

[ Attachment: You are not allowed to view attachments ]

[ Attachment: You are not allowed to view attachments ]

[ Attachment: You are not allowed to view attachments ]

[ Attachment: You are not allowed to view attachments ]